Xem bản tiếng việt đầy đủ tại đây : http://thethao60s.com/index/3061042/18052011.aspx

122 cau tu van benh viem gan sieu vi
TTO - 958 cau hoi cua ban doc da gui ve chuong trinh tu van truc tuyen Viem gan sieu vi B, sieu vi C va sieu vi A do Tuoi Tre Online to chuc sang nay 18-5-2011. Cac khach moi la nhung chuyen gia hang dau ve gan mat tai cac benh vien da tu van cung ban doc nhung kien thuc co ban de phong chong nhung can benh nay.

Cac khach moi cua buoi giao luu. Anh: Thanh Dam

Khach moi cua chuong trinh gom:

- BS chuyen khoa 2 Nguyen Huu Chi - pho chu nhiem bo mon Nhiem Dai hoc Y Duoc TP.HCM

- TS.BS Pham Thi Le Hoa - pho chu nhiem bo mon Nhiem Dai hoc Y Duoc TP.HCM

- BS Tran Nguyen Ha - truong khoa noi 4 Benh vien Ung Buou TP.HCM

- ThS.BS Le Thi Tuyet Phuong - pho khoa noi tieu hoa Benh vien Nhan dan 115

NOI DUNG BUOI TU VAN:

* Toi bi viem gan B, dieu tri bang Adefovir va Lamivudin tu 24-4-2008 den nay, da hai lan xet nghiem sinh hoc phan tu, deu cho ket qua < 250x10 mu 0 copies/ml huyet tuong. Xin hoi toi da khoi benh chua? Co con can uong thuoc nua khong? (Pham Van Thuy, 59 tuoi, phamvanthuy52@... )

- TS.BS Pham Thi Le Hoa - pho chu nhiem bo mon Nhiem Dai hoc Y Duoc TP.HCM: Benh viem gan B cua ban dang dieu tri bang Adefovir va Lamivudin. Day la 2 loai thuoc uc che sao chep cua virut. Vi vay HBV-DNA duoi 250 copies/ml la dang co dap ung virut tot chu chua co y nghia la khoi benh. Ban can tiep tuc dung thuoc cho den khi mat HBeAg va co antiHBe. Bac si dieu tri se theo doi va quyet dinh thoi diem co the nen dieu tri an toan de tranh tai phat.

* Toi da chich ngua viem gan sieu vi C duoc khoang 4 nam. Xin hoi bao lau thi toi co the di xet nghiem va chich ngua lai. Xin cam on! (Nguyen Thanh Minh, 28 tuoi, minh...@... )

- BS Nguyen Huu Chi: Rat tiec, cau hoi cua ban chua chinh xac! Hien nay, tren toan the gioi chua co thuoc chung ngua benh viem gan sieu vi C, vi vay toi khong biet ban chich ngua o dau? Tuy nhien, neu ban muon lam xet nghiem tam soat benh viem gan sieu vi C ban co the den nhieu trung tam hoac benh vien trong thanh pho de xac dinh benh viem gan cua ban.

* Me toi bi viem gan sieu vi B man tinh tu nam 2008 va bat dau dieu tri, uong thuoc Lamuvidin tu do. Cu sau 3 thang di xet nghiem va dem virus. So virus khong qua 2000, men gan on dinh. Tu thang 11-2009, me toi bat dau ngung thuoc va deu tai kham khoang 3 thang/lan. Tinh hinh den nay deu on dinh. Xin hoi bac si, sap toi me toi nen dieu tri the nao? Khi co dieu gi bat thuong toi phai lam sao? Xin chan thanh cam on. (Nguyen Le Tra, 24 tuoi, tra.nguyen@... )

- TS.BS Pham Thi Le Hoa - pho chu nhiem bo mon Nhiem Dai hoc Y Duoc TP.HCM: Me cua ban duoc dieu tri viem gan B man voi Lamivudine va da duoc ngung thuoc tu thang 11-2009. Thong thuong bac si cho benh nhan ngung dieu tri khi co bang chung mien dich kiem soat duoc virut tuc la dat duoc mat HBeAg va co khang the antiHBs, dong thoi virut trong mau o muc thap (thong thuong la HBV-DNA am tinh hay < 1000 copy/ml. Khi co dau hieu nay, benh nhan can co them thoi gian dieu tri cung co 12 thang de han che thap nhat kha nang tai phat.

Me ban can tai kham de kiem tra chuc nang gan moi 3 thang, xet nghiem HBsAg, AFP va sieu am moi 6 thang cho den khi mat het HBsAg. Dong thoi cung can lam xet nghiem HBV-DNA moi nam neu co dieu kien de bao dam virut khong co tai hoat. Khi phat hien co tang men gan thi can bao cho bac si de duoc xet nghiem HBV-DNA.

* Chao Ths BS Le Thi Tuyet Phuong, nam 2005 em nam vien dieu tri viem co tim thi co xet nghiem viem gan. Khi ra vien em duoc chan doan la viem co tim, viem gan HPV. Khoang 1 nam truoc em xet nghiem kiem tra viem gan thi bac si noi em bi nhiem viem gan sieu vi B o nguoi lanh mang benh. Em bi nhu vay thi co nguy hiem gi khong? Co nguy co bi nhiem viem gan hay xo gan khong? Xin cam on bac si.

(Lam Thanh Hung, 23 tuoi tuoi, thanhhunglamvn@... ) 

- Ths. BS Le Thi Tuyet Phuong: Chao ban, cam on ban da dat cau hoi. Nguoi mang virut viem gan B man co the o nhieu dang.

1. Nguoi mang virut khong hoat dong truong hop nay co the chi theo doi chua can dieu tri dac tri, tuy nhien o mot thoi diem nao do co the tu dang khong hoat dong se chuyen sang dang hoat dong gay ton thuong cho gan, vi vay tuy o dang khong hoat dong nguoi mang virut viem gan B van phai duoc theo doi thuong xuyen.

2. Viem gan sieu vi B man hoat dong dang nay se co the gay ton thuong gan va co the phai chi dinh dieu tri dac tri de han che dan den bien chung xo gan, ung thu gan.

Trong truong hop cua ban co the ban nhiem sieu vi B o dang khong hoat dong can phai theo doi dinh ky moi 3 den 6 thang. Tuy nhien ban co tien can viem co tim neu phai dieu tri co su dung corticoid hoac nhung thuoc uc che mien dich khac ban phai den bac si chuyen khoa gan mat de duoc chi dinh dieu tri som hon han che tinh trang bung phat sieu vi.

* Truong hop bi viem gan sieu vi B do qua tho o viec kieng ruou bia dan den xo gan thi viec nhan biet dau hieu xo gan la nhu the nao va phuong thuc dieu tri ra sao? (huy, 22 tuoi, huyho_ht@... )

BS Tran Nguyen Ha: Truong hop da bi nhiem viem gan sieu vi B ma benh dang tien trien lai con tho o voi viec kieng ruou bia thi truoc sau cung se dan den benh ly xo gan.

Nhu da noi o tren, benh xo gan hay con goi la benh chai gan la truong hop luc do gan khong con hoat dong nhu binh thuong nua ma cac te bao gan bi xo di, khong tong duoc nhung chat doc con dong lai trong co the, khien cho nguoi benh cam thay met moi, an khong tieu, truong bung, tham chi co co truong ma tu chuyen mon goi la bang bung.

Xo gan la mot yeu to nguy co cao gay ung thu gan nguyen phat dung sau HBV o cac nuoc nam trong vung dich te hoc, la yeu to nguy co dung hang dau o cac nuoc giau nhu My, Phap, Canada. Nhu o My thi trong so cac benh nhan chet vi xo gan do ruou khi duoc mo tu thi, nguoi ta thay khoang 10 cho den 55 truong hop co ung thu gan.

Nguoc lai nguoi ta thay co xo gan kem theo tu 60-80% truong hop ung thu gan. Tuc la nguy co ung thu gan tren benh nhan xo gan la rat cao, gap 40 lan nguoi khong bi xo gan, nhung chi tu 3-4% benh nhan xo gan tien trien thanh ung thu gan moi nam.

Cac loai xo gan duoc xac dinh co kha nang gay ung thu gan la xo gan do viem gan, do ruou, do nhiem sac to sat. Nhu vay, vua bi viem gan sieu vi B lai kem them uong ruou bia qua do se gia tang nguy co xo gan va ung thu gan rat nhieu.

* Benh viem gan sieu vi B chua duoc khong? Noi la chua duoc nhung sao lai bi tai lai? Me bi viem gan sieu vi B khi mang thai sinh ra con co bi viem gan sieu vi B nhu me khong? (Tran Thi Thuan, 23 tuoi, manhtrangcuoirung_7777_ngoc@... )

- TS.BS Pham Thi Le Hoa: Viec dieu tri benh viem gan sieu vi nham muc dich kiem soat virut va tranh cac bien chung xo gan va ung thu gan nhieu nam ve sau. Khi dieu tri thanh cong chat lieu di truyen cua virut van con hien dien trong nhan cua te bao gan va co the gay tai phat khi mien dich cua co the khong the kiem soat duoc virut. Vi vay sau khi ngung dieu tri benh nhan van can duoc theo doi cho den khi mat han dau an HBsAg.

Me bi viem gan B co HBeAg duong co kha nang truyen sieu vi cho con. Vi vay tre sanh tu me mang HBsAg can duoc su dung Immunoglobulin va vacxin ngua viem gan cung luc trong 24 gio dau sau sanh. Bien phap nay rat co hieu qua de ngan ngua lay truyen tu me sang con va dang duoc ap dung o tat ca cac benh vien phu san hien nay.

* Viem gan sieu vi B tu khi bi benh den khi bi ung thu mat thoi gian bao lau? Khi phat hien benh nen kiem tra dinh ky bao nhieu lau mot lan? Bi benh nen an va khong nen an nhung loai thuc an gi? Dau hieu nao de biet minh bi ung thu gan? (vu quang duong, 28 tuoi, vuquangduong@... )

- BS Tran Nguyen Ha: Chao em, ve lien quan giua viem gan sieu vi B va ung thu gan, nguoi ta thay co su lien quan chat che va co su gia tang ro xuat do ung thu gan theo thoi gian nhiem virus. O nguoi nhiem HBV lau nam thi nguy co bi ung thu gan tang gap tu 100-200 lan so voi nguoi binh thuong khong bi nhiem. Nguoc lai, ti le ung thu gan co HBsAg duong tinh cung dac biet cao o nguoi chau A va chau Phi (chiem tu 60-90%). O TP.HCM thi ti le nay la tren 70%, o Ha Noi tren 80%.

Khoang tu 20-30% nhung nguoi mang HBV lau nam se co bien chung xo gan va khoang 3% trong so nay se bi ung thu gan.

Tuy theo muc do nhiem HBV va tuy theo tung truong hop tu luc nhiem HBV cho den khi bi ung thu gan co the tu 10 nam cho den 20 nam hoac hon nua.

Khi phat hien benh nen kiem tra dinh ky 6 thang/lan. Khi bi benh, tuy theo giai doan ma co the an uong tu binh thuong cho den mot che do an dac biet danh cho nhung nguoi bi benh xo gan hay con goi la chai gan va ung thu gan. Nhin chung, nen an nhieu rau qua tuoi, chat xo, han che chat beo, thit do... Tot nhat la co su tu van ve dinh duong cua bac si trong nhung truong hop dac biet.

Ve nhung dau hieu nao de biet minh bi ung thu gan, da so truong hop trieu chung dau tien thuong la dau tuc hoac kho chiu o duoi bo suon phai. Doi khi, dau loi ra sau lung hoac len vai, dau vung chan thuy xay ra khi buou to va o thuy ben trai. Khoi dau thuong la trieu chung dau am i nhung doi khi cung co nhung con dau dot ngot, cap tinh do buou vo gay xuat huyet noi. Cac trieu chung khac nhu truong bung, sut can, met moi, chan an, roi loai tieu hoa...

Bac si kham se thay gan to la trieu chung rat thuong gap - tu 50-90% truong hop ung thu gan. Co nuoc trong bung - co tu khoang 30-60% truong hop. Sot, suy kiet, vang da, noi nhung gan mau o da vung bung... Sau do, bac si se lam nhung xet nghiem de khang dinh them nhu sieu am vung bung, thu mot loai protein phoi thai (AFP) hoac bac si co the choc hut bang kim nho duoi huong dan cua sieu am de xem tren kinh hien vi loai te bao ung thu hay khong. Cac xet nghiem khac bac si co the lam them nhu chup CT vung bung cung nhu cac xet nghiem ve chuc nang hoat dong cua gan.

* Dieu tri viem gan sieu vi B bang thuoc Tay hay thuoc Nam se tot hon? Neu uong thuoc Tay thi thoi gian la bao lau thi het benh? (LE DINH LONG, 29 tuoi, ledinhlong1982@... )

- ThS ThS.Bs Le Thi Tuyet Phuong: Hien nay viec dieu tri viem gan sieu vi B co cac loai thuoc chinh thuc duoc FDA cong nhan gom cac loai thuoc uong diet sieu vi va Interferon, Peg - Interferon. Tuy nhien chi dinh va chon lua loai thuoc nao tuy tung truong hop cu the phai duoc chi dinh boi bac si chuyen khoa. Mot vai loai thuoc ho tro co the su dung nhung hieu qua chua duoc ghi nhan ro rang.

Thoi gian dieu tri viem gan sieu vi B man kho xac dinh cu the, tuy vao tung truong hop. Tuy nhien it nhat la phai vai nam. Trong qua trinh dieu tri benh nhan khong duoc tu y ngung thuoc neu khong co chi dinh cua bac si, neu khong se gay tinh trang bung phat sieu vi va khang thuoc gia tang ti le ton thuong gan, xo gan, ung thu gan...

* Ba toi nam truoc co bi viem gan sieu vi B hay C gi do, chi biet la phai chich thuoc va dieu tri 1 nam. Moi thang chich 4 lan, chi phi moi thang 18-20 trieu dong. Lieu ba toi co chac chan het benh? Va lam cach nao de han che nguy co tai phat benh? Cam on. (Lam Thanh Chien, 20 tuoi, vokj_kaka@...)

- BS Nguyen Huu Chi: Thong tin ve tinh trang benh cua ba ban qua so sai nen chung toi khong ro loai viem gan cung nhu muc do benh nen kho co cau tra loi chinh xac. Hien nay, doi voi viem gan sieu vi B hay C dieu co the dieu tri bang thuoc chich, nhung cach su dung co doi chut khac nhau va ket qua phu thuoc rat nhieu yeu to: chan doan muon, the benh, tuoi tac, benh kem theo...

* Toi di kham benh va xet nghiem, ket qua bao tang men gan. Vay co bi viem gan khong? (Nguyen Van Hoa, 30 tuoi, nvhoa1983@... )

- BS Tran Nguyen Ha: Chao ban, tang men gan chua han da bi viem gan, do chi la yeu to goi y, ban can lam them mot so xet nghiem khac do bac si chi dinh de xac dinh tinh trang gan cua minh.

* Viem gan sieu vi C và sieu vi A nguy hiẻm nhu thé nào? (Ánh Hoa, 28 tuoi, Auhoa... @... )

- BS Nguyen Huu Chi: Benh viem gan sieu vi A chu yeu lay qua duong tieu hoa, bieu hien benh chu yeu vao giai doan cap tinh, khong de lai hau qua va du chung lau dai ve sau.

Benh viem gan sieu vi C thuong dien tien man tinh, keo dai trong nhieu chuc nam. Bien chung quan trong nhat la xo gan va ung thu gan, vi the day la benh co nhieu nguy co tu vong. Voi tinh hinh dich nhiem HIV lan rong, muc do nhiem benh viem gan sieu vi C cung co khuynh huong gia tang.

* Em bi vien gan B man tinh, uong thuoc BARACLUDE tu nam 2007. Uong lien tuc khoang 15 thang va dinh luong thi duoi nguong phat hien. Cu khoang 4 thang dinh luong 1 lan, luc co em uong them mot thoi gian, den luc khong phat hien nua thi uong them 2 thang la ngung.

Cuoi nam 2010 em dinh luong thi phat hien bi lai va uong thuoc den nay nhung 3 lan dinh luong vi rut giam khong dang ke. Xin bac si cho biet co phai vi rut da lon thuoc? Hien co thuoc nao dieu tri tot ma re tien hon? Em thay ket qua ghi la: 271000 CSBT/nguong 300 copies/ml. Vay so VR cua em la/ml mau hay toan bo trong co the. Xin cam on. (NGO LOI, 38 tuoi, LOIDOOR@... )

- TS.BS Pham Thi Le Hoa: Baraclude la loai thuoc co hoat luc chong sieu vi B manh. Tuy nhien tren nguoi da su dung Lamivudin va bi khang thuoc thi hieu qua khong cao. Khi dang dieu tri tren 6 thang ma mat do sieu vi tren 100000copies/ml co the nghi ngo la dap ung virut kem, neu em dung thuoc lien tuc dung thoi diem trong ngay (cung thoi diem va cach xa bua an), khong co bi gian doan. Em khong nen tu dieu tri ma can duoc theo doi va quyet dinh tri lieu cua bac si chuyen khoa.

Hien nay tren thi truong co Entecavir voi rat nhieu biet duoc khac nhau, la loai thuoc tuong duong sinh hoc nhu Baraclude, co gia thanh thap hon.

* Nguoi bi viem gan B man tinh thi can lam gi de giu suc khoe tot? An uong nhu the nao? Tap the thao cac mon gi? Uong them thuoc gi de boi bo cho gan? Cam on. (Nguyen thi kim Chi, 30 tuoi, nhoc_ot_0503@... )

- Ths. BS Le Thi Tuyet Phuong: Nguoi bi nhiem sieu vi B man tinh can luu y cac van de sau:

+ Theo doi va tuan theo su chi dan cua bac si chuyen khoa.

+ Han che toi da cac chat kich thich nhu ruou bia cac loai nuoc co gas, cac loai hoa chat, cac loai phu gia thuc pham.

+ Han che chat beo dong vat.

+ Tap the duc deu dan.

+ Khong su dung bat ky loai thuoc gi neu khong co chi dinh cua bac si dac biet cac loai thuoc giam dau, thuoc an than, thuoc ngu...

Hien nay co vai nghien cuu ghi nhan su dung ca phe, chocolate den co the tot cho nhung nguoi co benh ly gan, han che ty le dan den xo gan.

* Co phai benh viem gan B gay nen ung thu gan khong? (Nguyen Minh Dai, 38 tuoi, conho.nguyenminh@... )

- BS Tran Nguyen Ha: Ung thu gan la mot trong nhung benh pho bien nhat va co the gap moi noi tren the gioi, nhat la o cac nuoc dang phat trien. Nguoi ta uoc tinh co khoang hon 1.200.000 ca ung thu gan moi moi nam tren toan the gioi.

Theo so lieu moi nhat cua thong ke ghi nhan ung thu tren toan cau (GLOBOCAN 2008) thi o VN ung thu gan dung hang dau trong nam benh ung thu thuong xay ra nhat o ca hai gioi. Tan xuat benh thay doi rat nhieu o cac khu vuc dia ly. Tan suat benh cao nhat o chau A va chau Phi, dac biet o vung Dong Nam A. Nguoi ta nhan thay, o thanh thi, ung thu gan xay ra nhieu hon o nong thon do moi truong chat choi, am uot, thuc an de bi nhiem doc to...

Cac yeu to nguy co gay ung thu gan gom co: nhiem HBV (tuc viem gan B), viem gan C, xo gan, nhiem cac doc to nhu nam Aspergillus flavus va chat aflatoxin... co the tim thay trong nhieu loai ngu coc bi qua han, dac biet o cac nuoc co khi hau nong am - day la yeu to nguy co ung thu gan dac biet nghiem trong o nhung nguoi mang mam benh HBV man tinh. Nhu vay, benh viem gan B la mot trong nhung yeu to nguy co quan trong gay ung thu gan.

* Cach phong tranh benh viem gan sieu vi B, C? Tam soat benh viem gan nhu the nao la dung? (Tran Anh Tuan, 44 tuoi, huy...@... )

- ThS.Bs Le Thi Tuyet Phuong: VGSV B, C lay qua ba duong mau, tinh duc va me truyen cho con. Vi vay de phong ngua chung ta luu y cac van de sau:

1/ Khong tiem chich, su dung chung nhung vat dung co kha nang dinh mau voi nguoi khac

2/ Khong su dung ma tuy

3/ Quan he tinh duc an toan

4/ Tham kham thai va tuan theo chi dan cua BS khi mang thai dac biet o nhung ba me mang thai co nhiem virus B, C.

* Tam soat benh viem gan: Xet nghiem mau de tam soat nguoi bi nhiem.

Neu xet nghiem mau nghi ngo co nhiem sieu vi viem gan B, C nen den bac si chuyen khoa tieu hoa gan mat de duoc tu van cu the hon.

* Benh viem gan B co the dieu tri khoi duoc khong? Phac do dieu tri nhu the nao, keo dai bao lau? O VN co nhung trung tam nao dieu tri benh vien gan B hieu qua? Cam on bac si. (tran trung long, 21 tuoi, changngoctimvo90@... )

- Ths. BS Le Thi Tuyet Phuong: Viem gan sieu vi B co 2 dang:

+ Cap tinh: co the khoi binh hoan toan va tao duoc khang the mien dich suot doi. Viec dieu tri trong giai doan cap da so chi can nghi ngoi va cac bien phap ho tro thich hop.

+ Man tinh:

Dang khong hoat dong chi can theo doi dinh ky chua can dieu tri dac tri.

Dang hoat dong tuy tung truong hop bac si se lua chon thuoc dieu tri dac tri uong (Lamivudin, adefovir, entercavir, tenofovir,...) hoac chich (Interferon hoac Peg - interferon). Thoi gian dieu tri tuy tung truong hop cu the nhung thuong phai keo dai tu mot den vai nam tham chi mot so truong hop phai dieu tri suot doi.

* Khang the khang sieu vi C gay viem gan ton tai trong mau bao lau? Khang the nay co kha nang giup co the tranh tai nhiem sieu vi C hay khong? Vi sao trong benh viem gan thi hay co Ferritine mau cao? Xin cam on. (Nguyen Quoc Hoi, 40 tuoi, quoc...@... )

- BS Nguyen Huu Chi: Doi voi cac truong hop nhiem viem gan sieu vi C, khang the Anti-HCV xuat hien khoang 3 thang sau khi tiep xuc voi sieu vi C va ton tai trong nhieu nam. 10-15% nguoi nhiem co khang the Anti-HCV nhung khong co sieu vi C trong mau. Muon han che kha nang tai nhiem, cach tot nhat la khong tiep xuc voi sieu vi C qua cac duong: mau va cac pham vat cua mau, cac vat dung ben nhon co dinh mau, quan he tinh duc khong an toan.

Doi voi nhung truong hop benh gan co nong do Ferritine trong mau cao thuong co lien quan den dap ung khong tot voi dieu tri va co the lien quan phan nao den bien chung.

* Toi la nam gioi, nam nay 23 tuoi. Theo ket qua xet nghiem toi nhiem ca sieu vi B lan sieu vi C. Hien nay toi van di kham benh dinh ky, va theo nhu loi cac bac si thi do chuc nang gan toi van binh thuong nen chi theo doi chu khong dac tri. Toi lo lang, muon cac bac si tu van la co cach nao de sau nay lay vo, vo va con toi se khong bi lay benh tu toi khong? Xin chan thanh cam on. (Mot ban nam giau ten, 23 tuoi, nhanqu...@... )

- BS Nguyen Huu Chi: Doi voi viec lay nhiem viem gan sieu vi C qua cac quan he vo chong, theo cac nghien cuu khoa hoc, la tuong doi thap. Nhieu cap vo chong chung song trong nhieu nam, ti le lay nhiem khong vuot qua 5%. Lay niem sieu vi C tu me sang con cung rat thap nen ban dung qua lo lang.

Doi voi viec lay nhiem viem gan sieu vi B, lay nhiem qua quan he quan he vo chong tuong doi cao. Dong thoi, viem gan sieu vi B lai co thuoc chung ngua hieu qua. Ban nen dua vo den trung tam y te de xac dinh xem co bi nhiem sieu vi B tu truoc khong? Neu khong nhiem, vo ban co the duoc chich ngua va nhu the vo ban se khong bi nhiem viem gan sieu vi B tu ban va cung se khong lay nhiem cho con ban ve sau nay.

* Sau khi chua khoi benh viem gam sieu vi B, toi co the chich ngua viem gam B duoc khong? (Pham Van Thuy, 59 tuoi, phamvanthuy52@... )

- Ths. BS Le Thi Tuyet Phuong: Khi bi nhiem sieu vi B man tinh muc tieu dieu tri la lam sao thai tru duoc virut den muc khong phat hien duoc trong mau, han che toi da gay ton thuong gan, han che ti le xo gan, ung thu gan.

Ti le chua khoi han sieu vi B man tinh rat rat thap (duoc goi la khoi han binh khi HbsAg (-) anti Hbs (+)), khi da co anti Hbs nghia la ban da khoi binh va khong can phai chich ngua.

* Xin bac si cho biet nhung bieu hien nhan biet som cua benh viem gan sieu vi A, B va C. Khi da nhiem vi rut viem gan sieu vi thi co the tiem ngua duoc nua khong? Xin cam on va chuc suc khoe den cac bac si. (Hoang Thanh, 33 tuoi, tancongdhtl@... )

- BS Nguyen Huu Chi: Da so cac benh viem gan sieu vi A, B, C deu khong co trieu chung ro rang. Vi vay, tot nhat ban nen lam xet nghiem de xac dinh.

Hien nay, chung ta chi co thuoc chung ngua doi voi 2 loai benh viem gan A va B. Doi voi nhung truong hop da nhiem phai sieu vi A, nguoi nhiem thuong co khang the bao ve nen khong can thiet phai chich ngua. Doi voi nhung nguoi da nhiem phai sieu vi B, can lam xet nghiem kiem tra de xac dinh xem co nen chich ngua hay khong. Neu nguoi nay van con mang khang nguyen cua sieu vi B, can duoc theo doi thuong xuyen. Doi voi nhung nguoi da co khang the chong sieu vi B o muc do cao thi cung khong can thiet phai chung ngua.

* Thua Ts. BS Phạm Thị Lẹ Hoa. Truóc day khoảng 2 tháng toi có di xét dịnh luọng viem gan B, C tại bẹnh viẹn Thóng Nhát TP.HCM, két quả dịnh luọng cho tháy toi bị nhiẽm viem gan sieu vi C(344coppies/100coppies).

Sau dó khoảng 1 tháng toi có dịnh luọng lại làn 2 tại Trung tam Á Chau TP. HCM, két quả khong phát hiẹn mãu bẹnh viem gan sieu vi C (nguõng phát hiẹn của máy do la 300 coppies). Xin hỏi, nhu vạy toi có bị nhiẽm vien gan C khong? Néu có thì dièu trị thé nào? Thòi gian và chi phí ra sao? Xin cảm on. (Nguyẽn Thanh Bình, 34 tuoi, thanhbinhtnxp@... )

- TS.BS Pham Thi Le Hoa: Benh nhan nhiem virut viem gan C voi HCV-RNA duong tinh duoc xem la nhiem sieu vi co hoat tinh. Neu co kem men gan tang can duoc can nhac dieu tri de tranh bien chung. Trong vong 6 thang sau khi nhiem viem gan C co 40 den 70% truong hop tu dao thai duoc virut va bien mat HCV-RNA trong mau. Tuy nhien dau an antiHCV o trong mau van con duong tinh va khong co y nghia virut con hoat tinh va khong can phai dieu tri.

Hien nay co nhieu ky thuat xet nghiem HCV-RNA voi nguong phat hien khac nhau. Xet nghiem lan 1 la 344Copies/ml la o muc thap, vi vay co the khong phat hien duoc neu su dung ky thuat voi nguong la 300copies/ml. Nhu vay ban co nhiem virut viem gan nhung co the dang dao thai duoc virut. Ban co the xet nghiem kiem tra HCV-RNA sau thang sau de bao dam ket qua xet nghiem am tinh.

* Chao BS Tran Nguyen Ha cho hoi tham giua trieu chung dau da day va ung thu gan khac nhau o cho nao? Sao co nhung nguoi dau da day cung bi dau noi vung bung giong nhu dau ung thu gan? (Nguyen Huu Loc, 44 tuoi, nhloc1667@... )

BS Tran Nguyen Ha - truong khoa noi 4 Benh vien Ung Buou TP.HCM

- BS Tran Nguyen Ha: Ban co the tham khao o cac phan tra loi tren ve trieu chung ung thu gan. Ung thu gan thuong co trieu chung dau o bo suon ben phai, khi buou o gan lon hoac o vi tri thuy ben trai cua gan thi nguoi benh co the dau o vi tri nhu dau da day. Dac biet ung thu gan o thoi ky dau thuong khong dau hoac chi dau mong lung, am i vi gan it co day than kinh cam giac. Khi benh da nang, buou to lam cang vo bao gan thi moi co trieu chung dau nhieu.

Tot nhat ban nen di kham bac si de bac si cho chi dinh lam sieu am bung, de loai tru buou hoac ung thu o gan.

* Toi bi benh viem gan sieu vi B cach nay khoang 2 nam. Khi kham o Benh vien nhiet doi, bac si khong cho thuoc uong ma chi keu dinh ki 3 thang hoac 6 thang di xet nghiem mau. Vay benh cua toi co nang khong? O nha toi co mua mot so thuoc nhu Giai doc gan Tue linh, Diep ha chau u uong co duoc khong?(DANG HUONG, 30 tuoi, phancao...@...)

- ThS.Bs Le ThS Thi Tuyet Phuong (Pho khoa Noi tieu hoa BVND 115): Viem gan sieu vi B da so o dang khong hoat dong, khong can dieu tri dac tri. Tuy nhien van co mot ti le benh nhan nhiem sieu vi B o dang khong hoat dong se chuyen sang dang hoat dong. Vi vay tuy khong dieu tri dac tri ban van phai theo doi dinh ky tu 3 den 6 thang de phat hien kip thoi neu binh chuyen sang dang hoat dong hoac co nguy co viem gan man. Cac loai thuoc chiet xuat tu cay Diep ha chau dang co the su dung duoc nhung hieu qua chua ro rang.

* Cach tot nhat de kiem tra xem co nhiem virus viem gan sieu vi B hoac C khong la gi? Tiem ngua virut sieu vi B va C sao cho hieu qua vi toi nghe mot bac si noi co loai tiem 1 lan, co loai tiem may lan? - Nhung benh vien y te vung sau vung xa cap huyen nhu Phu Quoc, co dang tin de xet nghiem va tiem ngua virus viem gan B hoac C khong? Vi toi thay rat nhieu nguoi co tien o day deu di dat lien xet nghiem va chua benh. (NGUYEN HUU BAO, 31 tuoi, bao.phuquoc@)

- Ths. BS Le Thi Tuyet Phuong:

Cach tot nhat de kiem tra xem co nhiem sieu vi B hay C khong la can lam xet nghiem mau.

Hien nay chua co thuoc chung ngua sieu vi C.

Thuoc chung nguoi sieu vi B da co tu lau va mang lai hieu qua rat cao. Phac do chung ngua tuy mot so truong hop, co the 0-1-6, 0-1-2-12. Viec chung ngua co the nhac lai mot mui sau 5-8 nam tuy luong khang the co trong mau.

Tat ca nhung Trung tam y te hoac benh vien co dieu kien bao quan thuoc chung ngua deu co the chich ngua duoc khong can di den nhung noi xa khac.

* Toi nam nay 21 tuoi. Cach day 9 thang, toi di xet nghiem viem gan sieu vi B tai vien Pasteur va ket qua la duong tinh nhung bac si khong cho thuoc, noi la chi theo doi, sau 6 thang sau thi xet nghiem lai.

Vao ngay 18-2 vua roi, toi di xet nghiem lai va ket qua la duong tinh 910,4(HBeAg, S/Co<1)va bac si van khong cho thuoc uong. Toi muon hoi la voi tinh trang nhu vay toi co can dieu tri thuoc khong? Va toi dang o giai doan nao cua benh, nen lam gi de benh khong chuyen bien xau hon? (Diem, 21 tuoi, diembluesky@...)

- Ths. BS Le Thi Tuyet Phuong: Ban bi nhiem sieu vi B nhung o dang khong hoat dong nen chi can theo doi chua can dieu tri dac tri. Trong truong hop cua ban can luu y cac van de sau:

Van phai kham va theo doi dinh ky moi 3 den 6 thang.

Han che nhung thoi quen hoac su dung nhung thuc pham khong tot cho gan (ban tham khao o cac cau tra loi khac co lien quan).

Khi lap gia dinh va du dinh co thai ban nen tham khao y kien cua bac si chuyen khoa de co nhung tu van thich hop, han che su lay nhiem cho ban doi va con cai sau nay.

Luu y nhung hanh vi co the lay nhiem cho nhung nguoi xung quanh dac biet khong su dung chung nhung vat pham co kha nang dinh mau nhu: cat mong tay, dao cao, ban chai danh rang... voi nguoi khac.

Phai bao cho bac si biet tinh trang nhiem sieu vi B cua ban dac biet khi thuc hien mot vai thu thuat nhu nho rang... de bac si lua chon nhung phuong phap han che anh huong den gan cua ban va han che su lay nhiem cho nguoi xung quanh.

* Theo toi duọc biét Viem gan C type 1 rát khó dièu trị. Hiẹn nay mọt só nuóc dã úng dụng phuong pháp Plasmapheresis dẻ hỏ trọ dièu trị cho các bẹnh nhan này và mang lai hieu quả rát khả quan, khong biét các bác sĩ có quan tam vói phuong pháp này? (Nguyen thang Long, 37 tuoi, longth...@...)

- BS Nguyen Huu Chi: Theo hieu biet cua chung toi, phac do dieu tri tot nhat hien nay doi voi benh viem gan sieu vi C la phoi hop PEG-INTERFERON alpha + RIBAVIRIN. Chung toi khong co kinh nghiem ve cach su dung Plasmapheresis trong benh viem gan sieu vi C.

* Vua roi em co lam xet nghiem chuc nang gan va xet nghiem viem gan, sieu am bung, chup CT cat lop co can quang o BV Hoa Hao va phat hien bi viem gan sieu vi B, co khoi u khoang 50mm trong ket luan cua cac BS la u gan. Em co can phai mo khong? Khi mo thi thoi gian binh phuc bao lau? (Tuan Anh, 36 tuoi, tuananhdriver@... )

- BS Tran Nguyen Ha: U gan co the lanh hoac la ung thu. Tuy theo huong chan doan cua bac si qua lam sang, chan doan hinh anh va cac dau hieu sinh hoa, sinh hoc de quyet dinh co mo hay khong. Em nen trao doi truc tiep voi bac si de duoc tu van them.

* Toi chich ngua viem gan sieu vi B duoc hai lan, lan thu ba cach sau do mot nam vi cong viec toi quen khong chich. Nhu vay co tac dung gi khong? Xin cam on. (nguyen hoang viet, 36 tuoi, vietnguyenhoang76@... )

- TS.BS Pham Thi Le Hoa: Ban nen di kiem tra antiHBs. Neu antiHBs tren 10 UI/L la ban da co khang the. Khi antiHBs vuot tren 100 UI/L la mien dich cua ban du manh de duoc bao ve khi co tiep xuc voi virut va khong can chung ngua them. Truong hop nghe nghiep cua ban co nguy co nhiem virut viem gan B cao (y te, can bo trai giam,...) ban can duy tri antiHBs tren 100 UI/L. Neu ban chua dat duoc muc khang the noi tren thi co the chung ngua nhac lai mot lieu va kiem tra khang the 1 thang sau khi tiem. 

* Khi den giai doan ung thu gan la bo tay phai khong bac si? (nguyen thi mao, 78 tuoi, haiannguyenvanan@... )

- BS Tran Nguyen Ha: Tuy theo giai doan cua benh ma tien luong cua nguoi bi benh ung thu gan co khac nhau. Neu phat hien som buou con nho va khong co benh ly gan khac di kem nhu xo gan thi phau thuat la phuong phap co the dieu tri tan goc.

Neu khong phau thuat duoc, thi cung co nhung phuong phap khac de dieu tri nhu la TOCE, TACE, phau thuat dong lanh, diet buou bang song cao tan... cung co ich cho mot so truong hop thich hop. Ngoai ra moi day nguoi ta con dieu tri ung thu gan giai doan tre bang thuoc sinh hoc hay con la lieu phap nham trung dich. Thuoc nay khi vao co the lam ngan chan duong dan truyen tin hieu lam buou phat trien cung nhu ngan chan su phat trien cua nhung mach mau toi nuoi buou.

* Ti le nguoi mac benh viem gan C chuyen sang ung thu gan la bao nhieu phan tram? (nguyen van minh, 30 tuoi, minhhoangbt@... )

- BS Tran Nguyen Ha: Ben canh nhiem viem gan B, benh viem gan C duoc coi la yeu to nguy co gay ung thu gan o cac nuoc phat trien nhu o Nhat, My... Nguoi ta nhan thay su gia tang ung thu gan trong ba thap ky qua o Nhat la do HCV. Ti le nhiem HCV o cac nuoc nay rat cao, tu 40-80%, tuy nhien tai VN, tinh trang nhiem HCV o nguoi ung thu gan khong cao. Qua khao sat hon 300 benh nhan tai Benh vien Ung buou TP.HCM thi chi co khoang 3% bi nhiem HCV.

Nhu vay tai VN, ti le nhiem HCV khong cao. Tuy nhien, khi bi nhiem HCV can phai duoc dieu tri dung muc vi nguy co ung thu gan o nguoi bi nhiem HCV cao hon HBV.

* Chong toi bi viem gan B tu luc lot long (di truyen tu me), toi thi khong bi do co tiem ngua. Hien tai toi dang mang thai duoc 7,5 thang. Xin hoi BS sau nay con toi co bi viem gan B nhu bo hay khong? (Nguyen Cat Tuong, 28 tuoi, cattuong@... )

- TS.BS Pham Thi Le Hoa: Benh viem gan B co the lay truyen tu me sang con neu me mang virut viem gan B luc co thai. Ban da co tiem ngua va ban da co khang the antiHBs, tuc la ban da duoc bao ve voi viem gan B. Con cua ban khong bi anh huong boi tinh trang nhiem sieu vi B cua bo. Sau khi sinh con ban van can duoc chich ngua sieu vi B bat buoc nhu trong chuong trinh tiem chung mo rong de tranh nhiem sieu vi tu moi nguon lay khac.

* Toi bi viem gan B, co nen uong thuoc Diep ha chau BVP khong? Cam on bac si. (Luong van Nhien, 1972 tuoi, luongvan.nhien@... )

- Ths. BS Le Thi Tuyet Phuong: Diep ha chau dang co the su dung cho nguoi bi viem gan B nhung khong phai la thuoc dieu tri dac tri.

* Toi 32 tuoi, bi VG B man tinh tren 20 nam, kham sieu am moi 3 thang/ lan va dieu tri bang Baraclude 1v/ ngay cung voi 2v Garis (hoac thay bang Dusmarus, …) tu nam 2007 den nay.

Ban dau test HBV-DNA phat hien virus 5 trieu dv, sau do giam con 2,5tr, sau do am tinh trong vong 1 nam cho den nay. Hien nay toi van duy tri dieu tri va kham deu dan, HBV-DNA am tinh, ket qua sieu am tot, chi bi gan nhiem mo nhe (men gan AST khong cao, ALT cao hon chuan nhung khong nhieu). Quy Bac si cho hoi toi phai dieu tri bao lau nua, co dung su dung thuoc duoc khong a? Chan thanh cam on. (Hoang, 32 tuoi, huhu68...@...)

- Ths. BS Le Thi Tuyet Phuong: Baraclude la thuoc dieu tri dac tri viem gan B, thoi gian dieu tri va chi dinh ngung dieu tri khong chi dua vao HBV_DNA, men gan ma con, dua vao HbeAg, antiHbe va HbsAg, antiHbs. Do vay viec chi dinh ngung dieu tri ban nen tham khao y kien cua bac si dang dieu tri cho ban de co cau tra loi chinh xac nhat.

* Toi benh viem gan C, tri bang Pegasys va uong Ribavirin nhung khong dap ung. Nay toi doc tren mang thay co loai thuoc Telaprevir, Boceprevir (My) vay toi co nen dung khong? Neu duoc thi tri bao lau? (Tran van phuong binh duong, 1957 tuoi, phongba...@... )

- BS Nguyen Huu Chi: Qua nhung hoi nghi quoc te gan day, hai loai thuoc tren co the phoi hop voi dieu tri chuan (pegasys+ ribavirin ) cho ket qua kha quan hon. Tuy nhien, nhung loai thuoc nay chua duoc tung ra tren thi truong quoc te va VN.

* Vo toi bi nhiem viem gan sieu vi B truoc khi co thai, nay con trai toi 1 tuoi. Con toi co bi nhiem viem gan khong? Toi da chich thuoc ngua viem gan, xet nghiem da co khang the. Vay toi co bi lay nhiem viem gan tu vo khong (vo chong toi quan he tinh duc binh thuong)? (Nguyen Van Cang, 36 tuoi, vancang1205@... )

- TS.BS Pham Thi Le Hoa: Ban da duoc chich ngua va co khang the nen khong con lo ngai bi lay nhiem sieu vi B. Neu khi mang thai vo ban co HBeAg duong tinh thi co the truyen sieu vi B cho con. Tuy nhien hien nay tat ca cac be sanh tu me bi nhiem sieu vi B deu duoc chich vacxin va dung HBIg ngay sau sanh de duoc bao ve trong thang dau doi. Con trai cua ban can duoc xet nghiem HBsAg va antiHBs sau 18 thang de bao dam viec chung ngua theo chuong trinh tiem chung mo rong la hieu qua va co khang the bao ve.

* Toi uong ruou nhieu co phai la nguyen nhan chinh dan den benh viem gan sieu vi khong? (paul, 23 tuoi, quocuy...@... )

- BS Nguyen Huu Chi: Bia ruou gay nen hau qua nhieu mat va nhieu noi tren co the cua ban chu khong han chi rieng o gan. Sieu vi gay viem gan la nguyen nhan khac. Neu cung luc bi viem gan sieu vi va uong qua nhieu bia ruou se gay ra nhieu hau qua tram trong hon. Tot nhat, ban nen han che toi da bia ruou de giam bot nguy co va co suc khoe tot hon.

* Kha nang chuyen tu viem gan sieu vi B toi ung thu gan la chac chan hay tuy vao tung dieu kien chu quan cua moi benh nhan? Thoi gian la bao lau? Kha nang di truyen cua benh co hay khong? Neu chich ngua luc chua bi nhiem benh thi kha nang mac benh co la 0%? (Kieu Manh Truong, 19 tuoi, kmt_tix92@... )

- BS Tran Nguyen Ha: Nhu da tra loi o tren, viem gan sieu vi B chi la yeu to nguy co cao chu khong phai la nguyen nhan gay ra benh nen kha nang chuyen tu viem gan sieu vi B toi ung thu gan khong phai la chac chan ma con tuy vao dieu kien chu quan cua benh nhan nhu em noi.

Viem gan man tinh cho du bat cu nguyen nhan nao (nhu do sieu vi, do ruou, do doc to... ) deu la yeu to nguy co dan den ung thu gan. Mot loi song va che do an thich hop cung nhu viec chung ngua viem gan sieu vi B duoc cho la giai phap hop ly de phong ngua ung thu gan tai VN.

* Toi bi viem gan sieu vi B va da uong thuoc duoc nua nam. Tuy nhien, viec uong thuoc khong deu dan vi benh vien cach nha kha xa, khong tien cho viec di kham va lay thuoc. Vay benh cua toi co bi nang them khong? Neu chi uong thuoc thi co dieu tri dut diem khong? Viem gan B co dan den ung thu gan? (Le Manh Hung, 45 tuoi, lethuy_nt2112@... )

- TS.BS Pham Thi Le Hoa: Benh nhan viem gan B khi co chi dinh dieu tri can tuan thu dieu tri tot (uong thuoc dung gio, khong bo cu thuoc). Neu benh nhan tuan thu tot va kiem soat duoc virut, mat HBeAg thi co the ngung dieu tri de theo doi giam sat virut. Viec dieu tri khong lien tuc se dan den khang thuoc lam tang chi phi dieu tri va han che thanh cong. Ngoai ra khang thuoc con dan den nhung dot viem gan bung phat co the nguy hiem den tinh mang hoac la dien tien nhanh den xo gan, ung thu gan.  

Khi benh nhan khang thuoc thi phai thay doi phac do hoac phoi hop them thuoc. Hien nay chi co 4 nhom thuoc de dieu tri viem gan B nen nhieu truong hop viec dieu tri tro nen nan giai vi khong co thuoc khac de thay the. Ban khong nen ngung dieu tri hoac tu y thay doi thuoc ma khong co chi dinh cua bac si.

* Cach day 2 nam toi di xet nghiem mau va phat hien HBsag , bac sy noi chua can dieu tri, 6 thang sau den tai kham. Tuy nhien, vi nghi co dieu tri cung khong khoi nen 2 nam qua toi khong di kham lai. Hang ngay toi van tap the duc deu dan, an ngu rat tot lieu nhu vay co day lui duoc benh. Toi sap lay vo (vo da tiem ngua viem gan B, C) vay viem gan co anh huong den tinh trung hoac kha nang co con khong?. Cam on bac sy.(Phi, 29 tuoi, cub....@...)

- Ths. BS Le Thi Tuyet Phuong: Nhu da tra loi o cac cau tra loi khac co lien quan, nguoi mang virus viem gan B man khong hoat dong co the van chuyen sang dang hoat dong gay viem gan man, xo gan, ung thu gan.

Viem gan sieu vi B duoc goi la ten giet nguoi tham lang, vi dien bien rat am tham khong bieu hien trieu chung gi chi den khi co bien chung nang ne thi moi bieu hien ro gay kho khan va giam hieu qua dieu tri. Vi vay, bat buoc ban phai theo doi dinh ky tu 6-12 thang.

Neu vo ban da chich ngua viem gan B va co du khang the bao ve thi se khong bi lay nhiem tu ban.

Nhiem viem gan B o dang khong hoat dong se khong anh huong den tinh trung hoac kha nang co con, tuy nhien neu viem gan man hoac xo gan thi se co anh huong.

* Xet nghiem HBsAg: NEG;S/Co=0.14 ( so voi csbt NEG: S/Co<1)); Anti-HBs: 102 ( so voi csbt: <10 mUI/ml); Anti - HCV : NEG:S/Co = 0.17 ( so voi csbt NEG: S/Co<1). Toi khong co thoi quen thuong dung ruou, bia, tuy nhien lam viec kha cang. Xin cac bac si chuyen gia cho biet toi co nguy co viem gan ( A , B , C ) khong? Cac bac si co the cho toi biet huong dieu tri tinh trang gan cua toi hien nay (toi hien dung thuoc VieGan_B , Bididi theo toa thuoc BHYT cua benh vien). Dung vien Omega3 co tac dung trong tri gan nhiem mo khong. Xin cam on. (Vu Duc Hoa, 48 tuoi, vuduchoa...@...)

- BS Nguyen Huu Chi: Voi ket qua xet nghiem cua ban, may man la ban khong bi nhiem phai sieu vi B ma da co khang the chong duoc sieu vi B (khong can thiet phi chich ngua nua), khong bi nhiem viem gan sieu vi C. Ban lai khong co thoi quen dung bia ruou, vi vay, ban se khong gap nhung bat loi do sieu vi B, C va bia ruou gay nen.

Cac loai thuoc ma ban vua neu chi la nhung thuoc dieu tri trieu chung hoac bo duong chua co bang chung xac dinh hieu qua cu the. Tot nhat, muon xac dinh tinh trang gan nhiem mo, ban nen den benh vien hoac trung tam chuyen khoa.

* Vien gan B man tinh dieu tri mot nam, xet nghiem men gan o trong khoang cho phep thi co nguy co bi xo gan hay ung thu gan khong? (Ha Dung, 48 tuoi, kimhoangtttm@... )

- BS Tran Nguyen Ha: Xet nghiem men gan o trong khoang cho phep thi khong the hoan toan yen tam. Ban can phai kiem tra deu dan bang cac xet nghiem khac do bac si chi dinh ngoai xet nghiem tren. Chuc ban may man!

* Hien em mang thai duoc 6 thang, nhieu lan di xet nghiem ket qua virut cao hon muc do cho phep. Bac si bao chua phai dieu tri gi va bao 3 thang sau xet nghiem lai. Den lan thu 5 van vay. Xin hoi, neu sinh con, em co cho con bu duoc khong? (Tran Thi Son, 29 tuoi, kqndvn@... )

- Ths. BS Le Thi Tuyet Phuong: Nguoi mang virus sieu vi B man khi mang thai can luu y:

+ Van co the dieu tri dac tri neu co chi dinh (viec nay phai duoc tu van boi bac si chuyen khoa gan mat)

+ Khi sinh bac si se co nhung bien phap cu the va su dung vacxin chung ngua cho em be de han che toi da kha nang lay nhiem tu me sang be.

Hien tai chua co khuyen cao khong cho con bu o nguoi me mang virus B man tinh, tuy nhien trong qua trinh cho con bu co gang han che su tray suot num vu va mieng em be. Neu lo lang ban co the vat sua me vao binh cho be bu.

* Me toi mac benh viem gan C dieu tri nhieu nam roi (chich thuoc, uong thuoc v.v..) o cac benh vien, trong do co BV Nhiet Doi nhung van khong dut. Cac bac si cho toi hoi:

1. O Viet Nam hien tai co the dieu tri duoc dut diem C khong?

2. Dieu tri o dau hieu qua? Benh vien nao co the dieu tri duoc?

3. Nhung loai thuoc nao ho tro cam cu hoac tot hon nua la tri duoc dut benh loai viem gan nay?

4. Chi phi dieu tri het bao nhieu? Va thoi gian dieu tri la khoang bao lau?

Toi xin cam on cac bac si da tu van!

(Nguyen Cuong, 28 tuoi, truongan...@...)

- BS Nguyen Huu Chi: O nuoc ta cung nhu tren the gioi, phac do dieu tri tot nhat cung khong mang lai ket qua 100%. Tuy nhien, doi voi viem gan sieu vi C, dieu tri thanh cong la khi sau 6 thang ngung thuoc (thoi gian dieu tri tuy thuoc vao type sieu vi C) ma khong tim thay sieu vi C trong mau cua benh nhan.

Nhung truong hop nay, ti le tai phat sau 5 nam khong vuot qua 1%, vi vay co the duoc xem la het benh. Nhung loai thuoc ho tro chi giai quyet phan nao trieu chung va di nhien la khong giai quyet duoc nguyen nhan gay benh. Ve chi phi, tuy thuoc vao cac loai thuoc dieu tri, thoi gian dieu tri cung nhu muc do benh.

* Toi bi nhiem viem gan sieu vi B da lau, tuy nhien HBeAg am tinh, SGOT <40 nhung SGPT thi 57. Neu toi khong lam SGPT cao la do viem gan B gay nen. Xin bac si cho biet toi co nen bat dau dieu tri hay khong? Chi phi co cao va kha nang het benh va thoi gian dieu tri la nhu the nao? (co the chich ngua duoc khong?). Xin chan thanh cam on! (Nguyen Quoc Khai, 30 tuoi, nguyenquockhai...@...)

- TS.BS Pham Thi Le Hoa: Nhiem sieu vi viem gan B voi HBeAg duong tinh co nghia virut con hoat tinh va can duoc giam sat de dieu tri. Trong qua trinh theo doi SGPT tang tren 80 U/L (loai tru tang do cac nguyen nhan khac) ma HBeAg con duong tinh sau nhieu lan xet nghiem lap lai la co chi dinh dieu tri dac hieu.

O nguoi chau A co 40 - 50% benh nhan viem gan B nhung HBeAg am tinh. Truong hop nay HBV-DNA duoc su dung nhu dau an the hien hoat tinh cua virut neu mat do HBV-DNA  van con tren 100000Copies/ml. Ban co men gan tang nhe nen can duoc khao sat HBV-DNA va dieu tri neu ket qua cho thay virut con hoat tinh va co ton thuong gan tien trien.

Viec dieu tri bang thuoc gi va thoi gian dieu tri tuy thuoc vao dap ung dieu tri cua ban. Truong hop dap ung tot co the ngung dieu tri sau 2 nam. Cung co truong hop can dieu tri keo dai tren 5 nam. Cac thuoc dieu tri co trong danh muc bao hiem y te.

* Co HBsAg ,SGOT, SGPT trong gioi han binh thuong, gammaGT binh thuong. Vay cho hoi can theo doi nhu the nao de phat hien ung thu gan som nhat tren nhung doi tuong nay? (Tran Hieu Phuong, 49 tuoi, bsttphuonggm@... )

- BS Tran Nguyen Ha: Khong biet doi tuong nay co bi cac yeu to nguy co ke tren co the dan toi ung thu gan khong. Neu co, nen kham deu dan o bac si va lam cac xet nghiem nhu sieu am, thu AFP va cac xet nghiem bo sung khac...

* Xin cho biet phuong phap TACE la gi? Hien da co thuoc dac tri tiem duoi da de dieu tri viem gan sieu vi C man tinh? Toi bi viem gan B, vay nen tiem thuoc dac tri gi? Toi dang uong thuoc Diep Ha Chau vi khi kham benh dinh ky, bac si noi toi khong can uong thuoc, chi can an uong tranh ton hai cho gan. (NGUYEN NHAT TAM, 42 tuoi, nhattam99@... )

- BS Tran Nguyen Ha: Phuong phap TACE la mot ky thuat lam tat mach mau bang hoa chat qua dong mach, duoc dung trong truong hop ung thu gan tien trien tai cho nhung khong the mo duoc. Thuoc dac tri de dieu tri viem gan sieu vi C ban co the tham khao o phan tra loi cua cac bac si o tren.

Tuy theo tinh trang benh ly cua gan, viec uong thuoc thao duoc can nen can trong vi co khi lam benh them tro nang. Vi vay ban nen tuan theo loi chi dan cua bac si dieu tri, khong nen tu y dung thuoc.

* Toi phat hien nhiem virut B vao khoang nam 2005, khong dung phuong phap dieu tri nao. Den nam 2010 toi co vao TP.HCM xet nghiem, bac si noi benh toi binh thuong, virut khong hoat dong, khong can dieu tri, co the song chung voi benh hoac chua bang phuong phap dan gian (uong cay ha diep chau). Xin hoi, toi phai lam gi de co la gan khoe? (khong ten, 31 tuoi, khongten@... )

TS.BS Pham Thi Le Hoa - pho chu nhiem bo mon Nhiem Dai hoc Y Duoc TP.HCM

- TS.BS Pham Thi Le Hoa: Viec xac dinh virut viem gan B la khong hoat dong can co hai du kien la HBeAg am tinh va HBV-DNA duoi 1000copies/ml. Ngay ca trong truong hop virut khong hoat dong, nguoi nhiem sieu vi B cung can duoc theo doi de bao dam khong co ton thuong gan do virut tai hoat. Cung co truong hop khong co bieu hien ton thuong gan voi men gan khong tang nhung van dien bien den ung thu gan.

Ong can theo doi dinh ky o mot don vi kham chuyen khoa de xet nghiem sieu am bung, ALT, HBsAg, HBeAg va AFP moi 6 thang, HBV-DNA (moi 12 thang). Ngoai ra cung can theo mot che do dinh duong khoe manh, it chat beo, han che bia ruou, khong lam dung chat bot, duong va kiem soat tot can nang de tranh ton thuong gan do nhiem mo.

* Toi bi benh viem gan C 20 nam nay. Thoi gian gan day, men gan cua toi cao gap 5 lan so voi binh thuong, bac si theo doi cho uong thuoc nhung khong giam. Xin hoi, nhu vay benh co phai la giai doan cuoi hay khong? Co cach nao dieu tri khoi khong? Xin cam on bac si. (nguyen van tan, 41 tuoi, khon_ten...@... )

- BS Nguyen Huu Chi: Theo y kien chung toi, da den luc ban phai vao benh vien de xac dinh muc do va giai doan benh, tu do, cac bac si se huong dan nhung bien phap va phuong cach dieu tri phu hop cho ban. Dung qua bi quan, hay co gang len!

* Toi bi benh viem gan B da hon 2 nam, tri hoai khong khoi. Xin hoi, benh nay thoi gian bao nhieu lau thi chuyen qua ung thu va tu vong? (Huynh chi Trung, 30 tuoi, Trungcd98@... )

- BS Tran Nguyen Ha: Khong phai benh viem gan B nao cung chuyen qua ung thu gan va tu vong nhu ban nghi. Ban cho qua lo lang, nen kien tri di kham benh va tuan thu theo viec dieu tri cung nhu thiet lap cho minh mot che do an uong, loi song thich hop thi se khong sao ca.

Nhieu nguoi van bi viem gan day thoi, quan trong la song voi benh viem gan nhu the nao cho dung, han che toi da kha nang bien chung cua no. Chuc ban may man!

* Cac bac si cho toi hoi benh viem gan sieu vi B co lay qua duong an uong khong? Neu an o chung phong voi nguoi bi benh nay thi nguy co lay lan nhu the nao? Toi xin cam on! (nguyen van thi, 24 tuoi, nguyenvanthi...@...)

ThS.BS Le Thi Tuyet Phuong - pho khoa noi tieu hoa Benh vien Nhan dan 115

- Ths. BS Le Thi Tuyet Phuong: Sieu vi B khong lay qua duong an uong va nhung tiep xuc thong thuong nhu an chung, bat tay, lam viec chung...

* Nen lam gi khi biet minh viem gan B? Co nen di kham thuong xuyen khong? Toi co nen lap gia dinh va sinh con khong, neu co thi can luu y gi ? Xin cam on bac si va chuong trinh! (Luong Quoc Sinh, 24 tuoi, sinhauto@...)

- TS.BS Pham Thi Le Hoa: Benh viem gan B co the tu gioi han va cung co the dieu tri duoc. Nguoi bi nhiem sieu vi B van lap gia dinh va co con binh thuong. Tuy nhien nguoi nhiem sieu vi B can duoc theo doi va dieu tri khi co chi dinh nham ngan ngua bien chung bung phat viem gan, xo gan, ung thu gan.

Da so nguoi nhiem sieu vi B chi can theo doi dinh ky va khong can dung thuoc. Chi co duoi 30% truong hop nguoi tre can dieu tri dac hieu. Khi dieu tri thanh cong benh nhan cung chi can duoc theo doi dinh ky de bao dam virut ngung hoat tinh. Truong hop phu nu nhiem sieu vi B khi co thai thi can co nhung bien phap rieng de ngua lay truyen tu me sang con. Tat ca nhung bien phap dieu tri va theo doi can thiet deu thuc hien duoc tai Viet Nam. Ban nen den phong kham chuyen khoa de duoc bac si tu van ro hon.

* Toi da chich ngua viem gan B, nhu vay thi kha nang lay nhiem viem gan C nhu the nao doi voi truong hop khi da chich ngua viem gan B? (Thai Huu Tien, 30 tuoi, thaiitien...@... )

BS chuyen khoa 2 Nguyen Huu Chi - pho chu nhiem bo mon Nhiem Dai hoc Y Duoc TP.HCM

- BS Nguyen Huu Chi: Ban da chich ngua viem gan sieu vi B, nhu vay, ban co kha nang ngua duoc benh viem gan sieu vi B, khong ngua duoc viem gan sieu vi C. Rat tiec, hien nay chua co thuoc chung ngua viem gan sieu vi C.

* Toi bi viem gan sieu vi B gan 10 nam. Toi du dinh sang nam sinh em be, vay phai lam nhung gi de con toi sinh ra an toan va khoe manh nhat? Tu nho den gio toi chua chich ngua bat ky mui vacxin nao, vay gio toi phai tiem nhung vacxin nao de chuan bi tot nhat khi mang thai (toi da xet nghiem rubella bac si noi toi khong can chich ngua vi da bi trong qua khu)?

Trong so nhung nguoi bi viem gan sieu vi B man tinh co bao nhieu phan tram chuyen thanh ung thu gan hay xo gan? Em trai thu hai cua toi cung bi nhu toi, em trai thu 3 thi khong. Co ruot toi mat nam 34 tuoi vi bi xo gan. Xin hoi do co phai la di truyen khong? (nguyen thi thuy anh, 28 tuoi, doigiohu@... )

- Ths. BS Le Thi Tuyet Phuong: Ban can phai lam nhung viec sau day truoc khi mang thai:

+ Kham va xin tu van ve tinh trang nhiem sieu vi B cua ban hien dang o giai doan nao co can dieu tri hay khong (phai duoc tu van boi bac si chuyen khoa gan mat).

+ An uong day du cac chat dinh duong, khong su dung cac loai thuoc neu khong co su chi dinh cua bac si.

+ Chich ngua viem gan sieu vi A, va cac vacxin khac neu chua duoc mien nhiem.

+ Khi co thai phai theo doi va kiem tra suc khoe dinh ky.

+ Khi sinh em be phai chich ngua sieu vi B ngay cho em be trong vong 24 gio dau sau sinh.

Viem gan sieu vi B man tinh co khoang 20% o dang hoat dong, co kha nang dien tien xo gan, ung thu gan.

Viem gan sieu vi B khong di truyen, chi lay nhiem qua 3 duong: duong mau, duong tinh duc, duong me truyen cho con.

* Em bi viem gan B. Gan day em thay nguoi met moi va nong, tinh tinh hay cau gat, dac biet vung lung phia sau cu nong tung hoi lien tuc rat kho chiu doi voi nhan vien van phong. Co phai nhung dau hieu do cho thay benh gan B ngay cang nang hon khong? (nguyen van minh, 28 tuoi, minhqn_0410@... )

- Ths. BS Le Thi Tuyet Phuong: Viem gan sieu vi B duoc menh danh la ke giet nguoi tham lang, vi vay muon biet benh co dien tien hay khong, co bien chung gi hay chua phai duoc kham va lam xet nghiem. Ban nen den bac si chuyen khoa gan mat de duoc kham va tu van them.

* Toi phat hien bi VGSV B khoang 6 nam nay va khong dieu tri bang thuoc gi. Toi vua xet nghiem co ket qua nhu sau: SGOT : 22 , SGPT : 28 HbsAg ( ) , Anti Hbs (-) Anti Hbc total( IgG): ( ) HbeAg (-) , Anti Hbe ( ) HBV-DNA < 2000 copies/ ml (gioi han phat hien). Nhu vay toi can dieu tri gi nua khong va co the khoi benh khong. Xin tu van dieu tri. Cam on rat nhieu!! (nguyen phung vu, 28 tuoi, phungvu...@...)

- Ths. BS Le Thi Tuyet Phuong: Theo ket qua xet nghiem cua ban, ban da mat khang nguyen be mat HbsAg (la mot muc tieu ly tuong trong dieu tri viem gan B) tuy nhien, ly tuong nhat khi anti Hbs (+).

Mot vai nghien cuu hien nay co the ap dung mot vai phac do de co gang tao duoc anti Hbs, ban co the tu van them o bac si chuyen khoa gan mat.

* Xin hoi BS Nguyen Huu Chi benh sieu vi B, C lay lan qua duong nao? Cach phong tranh nhu the nao? (Pham Hoang Long, 34 tuoi, minhw...@...)

- BS Nguyen Huu Chi: Benh viem gan sieu vi B va C co nhung duong lay tuong tu:

- Lay truyen qua mau va cac pham vat cua mau. Con duong nay hien nay da duoc khac phuc nho vao bien phap tam soat nguoi cho mau. Doi voi cac vat ben nhon co dinh mau chua sieu vi B, C, lam tray xuoc da niem, co the lay nhiem cho nguoi co vet thuong.

- Lay truyen qua quan he tinh duc khong an toan. Muc do lay nhiem viem gan sieu vi B lon hon viem gan sieu vi C nhieu lan.

- Lay nhiem tu me sang con cua viem gan sieu vi B quan trong hon viem gan sieu vi C. Day la con duong lay quan trong o nhung nuoc co ti le nhiem viem gan sieu vi B cao nhu o VN.

Doi voi cac sinh hoat thuong ngay, lay nhiem cac benh viem gan B va C khong dang ngai. Rat tiec, hien nay, y hoc chua co thuoc chung ngua viem gan sieu vi C. O nuoc ta, cung nhu nhieu nuoc dang co chuong trinh chung ngua viem gan sieu vi B hieu qua.

* Xet nghiem fibroscan co thay the duoc sinh thiet gan khong? So luong virus trong mau bao nhieu ban copy thi dieu tri? Cac thuoc dieu tri tot nhat hien nay thanh cong bao nhieu phan tram? (Ly Nguyen Thach, 39 tuoi, lynguyenthach....@...)

- Ths. BS Le Thi Tuyet Phuong: Hien nay fibroscan chi de tham khao them chua duoc cong nhan chinh thuc thay the cho sinh thiet gan. Tuy tung truong hop, thong thuong luong virus lon hon hay bang 100.000 copy/ml mau kem theo tang men gan co the duoc xem xet dieu tri.

Tuy nhien trong truong hop ton thuong gan nhieu, xo gan, nhiem virus dot bien, dang su dung mot vai loai thuoc uc che mien dich, nam lon tuoi, gia dinh co tien can ung thu gan... co the chi dinh som hon.

* Benh viem gan sieu vi B co the chua khoi duoc khong? Khi nao thi can thiet nhap vien va khi nao chuyen qua giai doan xo gan? (nguyen van cuong, 25 tuoi, cuongsp...@...)

- BS Tran Nguyen Ha: Chi bi nhiem viem gan sieu vi B ma khong bi viem gan thi khong can phai dieu tri. Co mot so loai thuoc de dieu tri viem gan sieu vi B nhung ket qua cung con han che. Tot nhat la phong ngua va nen co che do an uong dinh duong the duc hop ly. Mot dieu nua la han che lay benh cho nhung nguoi khac trong gia dinh.

Giai doan dau cua benh xo gan thi khong can nhap vien. Khi xo gan tien trien thi tuy theo truong hop nguoi benh phai nhap vien de bac si xu tri.

* Cha toi bi viem gan sieu vi B va da chuyen sang ung thu gan dang dieu tri. Tren co so do toi co di xet nghiem kiem tra co bi nhiem sieu vi B hay khong de chich ngua. Ket qua kiem tra bac si bao toi da bi nhiem sieu vi B, tuy nhien da bi khang the xem nhu da duoc chich ngua. Toi chua hieu ro ve hien trang nay. Kinh nho bac si giai thich them ve van de nay. (Luu Van Thang, 32 tuoi, luuwin...@...)

- BS Tran Nguyen Ha: Ban da rat dung khi di xet nghiem kiem tra co nhiem sieu vi B hay khong de chich ngua. Vi xet nghiem cho thay ban co bi nhiem viem gan sieu vi B (mang sieu vi trung viem gan B trong mau). Xet nghiem nay mang ten HBsAg. Mot xet nghiem khac de nhan biet ban da duoc phong ve voi HBV la xet nghiem mang ten anti-HBs nen khong can phai chich ngua.

* Em co nguoi nha co trieu chung met moi, chan an, an khong thay ngon, sut can, di tieu nhieu. Khi di kham benh, lam cac xet nghiem duoc chan doan la viem gan sieu vi B nhung o trang thai ngu. Nguoi nha co dung thuoc Tay y nhung khong thay khoi cac trieu chung tren, sau do chuyen sang dung thuoc Dong y, thay an ngon mieng, them an, len can, da de hong hao lai.

Nhu vay la chieu huong benh tot hay xau? Viec dung thuoc Dong y de tri viem gan sieu vi B co duoc hay khong va co tot hon so voi thuoc Tay y khong. Neu dung thuoc Tay y cho em hoi cach dung nhu the nao, co the gui cho em mot vai phac do dieu tri duoc khong? Em xin chan thanh cam on.(Phan Thi Dieu Tram, 24 tuoi, thienan0512@...)

- Ths. BS Le Thi Tuyet Phuong: Cac trieu chung met moi, chan an, an khong ngon, sut can, di tieu nhieu... co the gap trong rat rat nhieu benh khac nhau khong the quy cho viem gan neu chua co xet nghiem cu the.

Neu ban da duoc xet nghiem xac dinh chan doan viem gan sieu vi B dang khong hoat dong thi khong can dieu tri dac tri. Ban nen kiem tra suc khoe tong quat de xac dinh benh chinh xac, doi khi day chi la tinh trang suy nhuoc do cang thang lam viec qua suc.

Hien tai co mot vai benh nhan cua toi su dung thuoc dong y thay an ngon va len can nhung sau mot thoi gian nguoi phu len giu nuoc va co nhieu bien chung nghiem trong la do co corticoid trong thuoc do, rat nguy hiem khi su dung lau dai.

* Toi da bi viem gan B, theo doi tai BV Hoa Hao khoang 2 nam thi het benh. Sau do bac si cho chich ngua sieu vi B, chich 10 mui keo dai trong 1 nam ma van khong co khang the. Sau do toi khong chich ngua nua, hien sau hon 1 nam toi bi nhiem viem gan B lai. Xin hoi, sao toi chich ngua nhu vay ma van khong tao duoc khang the? Sao toi lai bi viem gan B lai du nha toi khong ai bi nhiem benh? (ngo thi thuy hang, 31 tuoi, thuyhangnt80@... )

- Ths. BS Le Thi Tuyet Phuong: Ban khong cho cac ket qua xet nghiem cu the nen khong the co tra loi chinh xac, tuy nhien theo toi nghi ban da nhiem sieu vi B. Vi vay, viec chich ngua se khong mang lai hieu qua chi ton tien vo ich.

* Dang uong thuoc viem gan B, nay dung uong thuoc de sinh con, nhung ngung da 2 nam nhung chua co con, nay tiep tuc ngung de cho co con hoac khong uong thuoc nua co sao khong? Con toi van thuong xuyen di kham dinh luong, gan van khoe, men gan khong cao. Xin chuong trinh tu van, cam on. (Do van chung, 59 tuoi, dochung1952@... )

- TS.BS Pham Thi Le Hoa: Nhu vay ban van con nhiem sieu vi viem gan B. Neu ngung dieu tri ma men gan van khong tang thi ban co the tiep tuc theo doi cho den khi sinh du so con mong muon truoc khi bat dau tri lieu chong virut viem gan B. Trong thoi gian khong dieu tri ban van can theo doi dinh ky de bao dam khong co ton thuong gan. Tuy nhien nguoi nhiem viem gan B tren 40 tuoi, hoac co tien su gia dinh bi benh gan man (xo gan, ung thu gan) thi can theo doi de tri lieu tich cuc hon.

* Neu toi khong chich ngua viem gan thi co tac hai gi khong? Neu phai, toi phai chich ngua viem gan o dau? Va phai chich bao nhieu mui tat ca? (gia bao, 29 tuoi, baoyen...@... )

- BS Nguyen Huu Chi: Neu khong chich ngua thi co the bi mac benh. Neu co nhu cau, ban co the den cac trung tam y te du phong o quan huyen hoac vien Pasteur de duoc huong dan, tu van cu the.

* Em bi viem gan B nhung bac si o vien Pasteur noi khong phai dieu tri bang thuoc, chi can uong nuoc nhieu va cu 6 thang di xet nghiem lai. Nhu vay co khoi viem gan B? Khi em mang thai con em co bi nhiem vien gan B hay khong? Neu co phai lam the nao? Xin cam on. (nguyen quynh, 27 tuoi, nguyenquynh03vn@... )

- Ths. BS Le Thi Tuyet Phuong: Neu bac si da khang dinh ban khong phai dieu tri thuoc nghia la ban dang o dang nhiem sieu vi B khong hoat dong, ty le khoi sieu vi B co nhung rat thap. Khi mang thai con ban van co kha nang nhiem sieu vi B nen ban phai duoc tu van cu the ve trinh trang nhiem sieu vi B cua ban va cach han che lay nhiem cho con truoc khi mang thai.

* Bi nhiem gan sieu vi B, dieu tri Dong - Tay y ket hop co het duoc khong? Toi nghe noi uong thuc pham chuc nang "Tinh dau thong do cua Han Quoc" ket hop voi tra tui loc Tam Lan tri duoc viem gan sieu vi B. De nghi bac si tu van (DoThi Lan, 25 tuoi, lankta....@...)

- BS Tran Nguyen Ha: Nhu da tra loi o cac cau hoi lien quan, tuy theo tinh trang cua gan ma nen co che do an uong thich hop. Cac thuoc bac, thuoc nam, thao duoc, thuc pham chuc nang... do khong duoc nghien cuu ky cang nhu cac thuoc Tay y nen khi dung phai rat than trong vi no co the tro thanh doc to gay hai cho gan nen can duoc tu van boi bac si dieu tri. Tranh dung nhung thuoc truyen mieng de khoi tien mat tat mang.

* Toi bi viem gan sieu vi C. HCV-RNA 3.390.000 copies/ml. Men gan AST 73.7, ALT 111.3. Sieu am gan binh thuong. Suc khoe hien nay binh thuong. Hang ngay uong Diep ha chau tui loc. Xin bac si cho biet tinh hinh benh nhu the nao va huong dieu tri? Chan thanh cam on. (Nguyen Ngoc, 49 tuoi, thanhung...@... )

- BS Nguyen Huu Chi: Voi ket qua cua ban, chung toi nghi rang ban nen den benh vien chuyen khoa de duoc xac dinh them type sieu vi gay benh, muc do benh, cac benh kem theo de duoc huong dan bien phap dieu tri cu the. Ban dung nen chu quan ve tinh trang suc khoe "binh thuong".

* Benh viem gan sieu vi B khi nao can dieu tri? Thuoc BAR co tac dung gi trong dieu tri benh nay? (Nguyen Thi My Dung, 40 tuoi, mydung0039@... )

- Ths. BS Le Thi Tuyet Phuong: Chi dinh dieu tri viem gan sieu vi B man phu thuoc vao nhieu yeu to nhu luong virus trong mau, men gan, HbeAg, tuoi, gioi, muc do ton thuong gan, tien can gia dinh, cac benh ly dang mac phai, cac loai thuoc dang dung... Vi vay, khi nao can dieu tri phai duoc quyet dinh cua bac si chuyen khoa gan mat.

Thuoc BAR co the su dung ho tro nhung khong co tac dung dieu tri viem gan sieu vi B.

* Toi hay bi kho tieu, chuong bung, nguoi thinh thoang ngua, da hoi san sui. Toi co phai bi gan khong? Xin bac si cho toi biet benh cua toi duoc khong? (Nguyen Thi Thu Ha, Nguyenthithuha...@...)

- BS Tran Nguyen Ha: Cac trieu chung ma chi neu co the goi y benh ly o gan hoac duong tieu hoa khac. Chi nen di kham voi bac si de co chan doan va xu tri thich hop.

* Toi bi viem gan sieu vi C man tinh, da dieu tri dung 1 nam va ket thuc vao thang 3-2011. Nhung ket thuc 12 thang men gan van cao, cu the chi so GGT o muc 76. Trong dieu tri tung quy co xet nghiem, bac si tra loi la am tinh. Xin hoi, tai sao dieu tri am tinh roi ma men gan van cao? Nay bac si dan 3 thang tai kham mot lan. Bac si cho toi vai loi khuyen. (Pham The Phap, 1974 tuoi, phapphuyen@... )

- BS Nguyen Huu Chi: Sau thoi gian dieu tri 1 nam, ket qua am tinh (khong con tim thay sieu vi C nua) thi co the ngung thuoc. Tuy nhien, vao thoi diem nay, khong bat buoc cac xet nghiem ve gan phai tro ve binh thuong. Vi vay, can duoc theo doi thuong xuyen. Ban yen tam, theo loi huong dan cua bac si dieu tri, giu gin suc khoe, chu y an uong hop ly. Neu sau 6 thang ngung thuoc va khong tim duoc sieu vi C trong mau, co the ban se khoi benh. Cac bat thuong khac can duoc theo doi de co bien phap dieu tri hop ly.

* Toi bi nhem viem gan B khoang 10 nam. Khoang 3 nam nay men gan binh thuong, Hbeag am tinh. Nhu vay co phai toi bi viem gan B ma5n tinh khong? (tri, 30 tuoi, tri_batri)

- Ths. BS Le Thi Tuyet Phuong: Viem gan B man tinh dua vao ket qua sinh thiet gan. Neu khong sinh thiet gan duoc, viem gan B duoc goi la man tinh khi thoi gian nhiem virus keo dai tren 6 thang.

- Ths. BS Le Thi Tuyet Phuong: Chich ngua viem gan sieu vi A khong tao duoc mien dich suot doi, co the phai nhac lai sau 1 den 2 nam.

* Toi co chich ngua viem gan sieu vi B duoc 3 mui (mui dau tien, 1 thang sau, sau thang sau), con mui nhac lai thi den 2 nam sau moi tiem nen qua thoi gian lau toi da quen. Vay cho toi hoi, toi co the tiem nhac lai tiep tuc khong? Tiem bao nhieu mui nua hay phai tiem lai tu dau?(OC, 26 tuoi, ocbuu...@...)

- BS Nguyen Huu Chi: Truong hop cua ban nen den mot trung tam chuyen khoa de duoc tu van ro rang hon. Theo y kien chung toi, ban nen lam xet nghiem kiem tra khang the Anti-HBs, neu nong do khang the nay cao tren 10 don vi quoc te/lit thi ban khong can thiet phai chich ngua bo sung. Neu nhu nong do khang the nay thap, ban chi can chich mot mui thuoc chung ngua va sau do, tot nhat ban nen kiem tra lai khang the vao mot thang sau.

* Neu nguoi cha nhiem viem gan sieu vi B thi con sinh ra co bi nhiem giong vay khong? (Nguyen Thi Minh Thu, 23 tuoi, minhthu1903@... )

- Ths. BS Le Thi Tuyet Phuong: Viem gan sieu vi B khong lay tu cha sang con, chi lay tu me sang con.

* Gia dinh toi co di truyen ung thu gan, ban than toi cung bi viem gan sieu si B. Khi lam xet nghiem xuat hien cac chi so AST la 43.6 U/L, ALT la 77.4 U/L nhung bac si bao khong sao. Vay toi co can uong thuoc va dieu tri hay khong? Hien toi van chua dieu tri viem gan B. (nguyen thi guong, 62 tuoi, guong1949@... )

- BS Tran Nguyen Ha: Ban nen duoc theo doi sat, do hai yeu to: viem gan ma5n tinh va tien can gia dinh (mac du cho toi nay van chua xac dinh ro co yeu to di truyen hay khong). Ban nen den benh vien chuyen khoa ve tieu hoa de duoc cac bac si kham va theo doi.

* Vua roi toi xet nghiep Anti HCV thi ket qua la duong tinh, bao si chi dinh sau 3 thang xet nghiem lai moi biet duoc ket qua. Toi co nghe noi ve phuong phap xet nghiem sinh hoc phan tu co the biet ket qua ngay va chinh xac.

Toi co the lam xet nghiem nay o dau va chi phi nhu the nao? Viem gan C so voi viem gan B co nguy hiem hon khong? Trieu chung de thay nhat la gi? Truong hop toi bi viem gan C, co the mang thai khong? Neu mang thai co anh huong den suc khoe thai nhi khong? Xin cam on.(Ms Dong, 30 tuoi, dongvh..@...)

- BS Nguyen Huu Chi: Xet nghiem Anti HCV chua han la ket qua chinh xac de xac dinh benh benh viem gan sieu vi C. Hau het cac truong hop nhiem benh deu khong co trieu chung ro rang. Muon xac dinh duoc benh, ban nen den benh vien chuyen khoa de lam them xet nghiem tim sieu vi C trong mau cung cac xet nghiem danh gia muc do nang nhe cua benh. Tu do, cac bac si chuyen khoa se co nhung huong dan cu the, ke ca viec mang thai va anh huong tren thai nhi.

* Toi bi viem gan B khi mang thai be dau tien, da chich ngua cho be sau sinh theo dung lich trinh quy dinh. Xin hoi vay toi co phai dua be di xet nghiem lai khong? Nay be da duoc 27 thang tuoi nhung an uong kem, can nang chi 10,5kg. Xin cam on. (Kieu Oanh, 34 tuoi, kieuoanhle77@... )

- Ths. BS Le Thi Tuyet Phuong: Ban nen dua be di xet nghiem HbsAg va antiHbs de xac dinh tinh trang mien nhiem sieu vi B cua be.

* Toi bi viem gan sieu vi C man, da chich Peg va uong riabivin duoc 1 nam. Bac si co hen 6 thang sau xet nghiem lai. Vay trong thoi gian nay toi co phai an uong kieng chat Fe nhu luc chich thuoc (nhu khong an thit bo, rau xanh, nam dong co, hai san... )? Toi co the uong them thuoc bo de bot mat mau do chich thuoc luc truoc ko? Cam on BS (NGUYEN THI TRUC, 58 tuoi, honghai...@... )

- BS Nguyen Huu Chi: Theo nhung thong tin ma ban cung cap, chung toi khong biet ro type sieu vi C ma ban da bi nhiem cung nhu nhung dap ung sieu vi trong thoi gian dieu tri va nhung bien chung do thuoc (co the) xay ra. Trong thoi gian cho doi de lam xet nghiem kiem tra 6 thang sau khi ngung thuoc, ban van co the an uong binh thuong, khong can thiet phai kieng khem qua nhieu. Nhung thuc an nhu: thit bo, rau xanh, nam dong co, hai san... chi can giam doi voi nhung truong hop co tang sat hoac Ferritin.

Neu sau 6 thang ngung thuoc va khong tim thay sieu vi trong mau moi duoc coi la khoi benh.

* Em co nguoi than bi viem gan sieu vi B, da dieu tri gan 10 nam, trong 2 nam gan day khi xet nghiem dieu am tinh voi benh nhung bac si van chua cho tiem ngua. Em muon biet khi nao benh nhan moi co the tiem ngua duoc? (Nguyen Thi Minh Thu, 23 tuoi, minhthu1903@... )

- BS Tran Nguyen Ha: Neu da nhiem sieu vi B ma cac xet nghiem deu am tinh voi benh, co nghia co the da co khang the va khong can phai tiem ngua.

* Toi bị viem gan B man tính, hiẹn dang dièu trị bàng thuóc tiem "PEGASYS 180", dã tiem duọc 12 mũi, xét nghiẹm tháy tiẻu càu giảm xuóng 45, nguòi mẹt mỏi, chán an. Xin hỏi, có tiép tục phác dò cũ duọc khong? Càn dùng them thuóc gì? Có càn làm các xét nghiem gì khác? Xin cảm on. (Le Huy Hiẹp, 46 tuoi, lehuyhiep1965@... )

- TS.BS Pham Thi Le Hoa: Pegasys la loai thuoc tri lieu viem gan B theo phuong phap dieu hoa mien dich. Viec dieu tri voi Pegasys co thoi han 12 thang. Khi thanh cong co the gay duoc dap ung keo dai va khong tai phat, co the lam mat han HBsAg. Ngoai viec gia thanh cao Pegasys con mang theo mot so tac dung phu nhu sot, giam bach cau, tieu cau, hong cau... 

Do tac dung hoat hoa mien dich chong sieu vi, Pegasys co the gay ra viem gan nen chong chi dinh dung trong truong hop xo gan. Ngay ca trong truong hop chua co xo gan viec tri lieu cung co the dan den giam bach cau, giam tieu cau nang. Ban can duoc bac si dieu tri kham va quyet dinh cac xet nghiem cung nhu cac bien phap tri lieu tiep neu can phai ngung dieu tri.

Neu viec giam tieu cau la tam thoi (do nhiem sieu vi, sot xuat huyet...) thi co the tam ngung cho den khi tieu cau tro ve binh thuong. Neu giam tieu cau la do bien chung cua thuoc thi van con nhieu phac do dieu tri thuoc uong co the ap dung cho ban.

* Phu nu mang thai bi benh viem gan sieu vi B co chua tri duoc khong? Khi nao thi tien hanh chua tri? Can kieng an, uong nhung thuc an gi? Rat mong duoc su chi bao cua bac si. (Bui van Tien, 27 tuoi, Vosong6377@...)

- TS.BS Pham Thi Le Hoa: Phu nu mang thai nhiem virut viem gan B khong co tang men gan va chua dieu tri thi khong can dieu tri cho den khi sanh du so con mong muon.

Khi khong con muon mang thai them, co the can nhac cac chu dinh dieu tri de kiem soat virut va phong ngua bien chung xo gan, ung thu gan. 

Nguoi co thai can an day du dinh duong de nuoi thai va bao dam suc khoe cho me. Ngoai ra can han che cac ton thuong gan do ruou, do nhiem mo hay do thuoc.

Trong 3 thang cuoi cua thai ky, co mot so benh lien quan den thai co the lam chuc nang gan bi roi loan nhung khong lien quan voi viem gan B. Tuy vay nguoi benh viem gan B voi bien chung xo gan hay xo hoa gan nang nen tranh mang thai vi co the nguy hiem cho me.

* Toi duoc phat hien bi viem gan sieu vi C nam 2008. Toi nghe noi ke tu khi bi nhiem vi rut den khoang 20-30 nam sau se bi ung thu. Vay xin bac si cho biet lam the nao de biet toi bi nhiem khi nao va hien nay tien trien cua benh toi dau, muc do nao? Nghe noi co thuoc chich nhung rat ton kem va rat nhieu tac dung phu. Vay hien nay co thuoc nao re va it tac dung phu khong vi kinh te toi cung kho khan va the trang yeu vi toi co nhieu benh khac. (HA THI DONG PHUONG, 50 tuoi)

- BS Tran Nguyen Ha: Ban chi bi nguy co cao dan den ung thu gan chu khong phai chac chan. Ban nen den benh vien de duoc bac si kham cho ban cung nhu ban nen trao doi voi bac si ve tinh trang va hoan canh cua ban de bac si co huong xu tri thich hop. Mong ban kien tri!

* Toi di kham suc khoe dinh ky (2010), ket qua cho biet toi da bi viem gan C, so luong sieu vi vuot muc cho phep khoang 30%, luc do toi dang mang thai 6 thang. Xin hoi BS nhu vay con toi co nguy co bi lay nhiem khong? Neu co phai lam sao? Hien gio be duoc 7 thang tuoi.(Tran CamTu, 27 tuoi, camtu...@...)

- BS Nguyen Huu Chi: Ti le lay nhiem viem gan sieu vi C tu me sang con tuong doi thap (duoi 5%). Vi vay, con ban hi vong se khong bi nhiem benh. Nhung tot nhat, ban nen mang chau den benh vien hoac trung tam y te de nho tam soat benh viem gan sieu vi C.

* Qua ket qua xet nghiem nhieu dot, GGT cua toi luc nao cung cao (tren duoi 400 u/l). Vay GGT noi len dieu gi? Xin bac si cho loi khuyen ve an uong va dieu tri. Ngoai thuoc tay ra toi con uong them thuoc nam (cho de rang cua, nhan tran, kim ngan hoa), uong truoc va sau khi uong thuoc tay 2 gio thi co duoc khong? (Nguyen Tho, 52 tuoi, truongtho_printing@... )

- TS.BS Pham Thi Le Hoa: Tang GGT la mot dang roi loan chuc nang gan kha thuong gap, co the kem hay khong kem theo voi tang AST va ALT. O nguoi uong ruou tang GGT la bieu hien cua benh gan do ruou. O nguoi khong uong ruou tang GGT co the la dau hieu thuong gap trong benh tieu duong, hoac la gan nhiem mo khong do ruou. Dieu tri tang GGT chi thanh cong khi biet duoc nguyen nhan.

Cac thuoc thao duoc hay tan duoc deu tac dung theo co che bao ve gan. Ong can di kham chuyen khoa de duoc chan doan nguyen nhan. Benh ly gan co tang GTT keo dai co the dien bien den xo gan hay ung thu gan.

* Chi toi nam nay 58 tuoi, bi chai gan (cirrhosis) do nhiem sieu vi C. Chi da chua 1 lan bang Ribavirin ket hop Inteferon nhung phai bo cuoc giua chung vi bi thieu mau (anemia) tram trong. Trong khi dieu tri bac si cung co cho Epogen nhung khong co ket qua. Chi muon chua lai 1 lan nua nhung so lai tiep tuc bi anemia. Xin hoi co cach nao khac phuc duoc anemia ngoai viec dung Epogen hay khong?

Toi nghe noi nhung cua con nai co tac dung bo mau khong biet co giup gi duoc cho chi toi trong qua trinh dieu tri hay khong? Cung xin noi them, chi toi hien van an uong sinh hoat binh thuong, chua bi vang da, co truong, chi co dau bung am i phia la gan. Rat mong cac bac si giup y kien cho. (pham boi ngoc, 50 tuoi, phamboi...@...)

- BS Nguyen Huu Chi: Tinh trang benh phuc tap cua chi ban can phai duoc theo doi o mot benh vien chuyen khoa de duoc huong dan mot cach cu the. Dung qua chu quan vi benh nhan van sinh hoat binh thuong, an uong duoc, chua co trieu chung ro rang.

* Cha me cua ban trai cua em gai toi deu bi ung thu gan va da qua doi cach day khong lau. Ban trai cua em gai toi cung di lam xet nghiem nhung khong co benh va da tiem vacxin phong viem gan sieu vi B. Vay xin hoi la ban trai cua em gai toi co phai lam them cac xet nghiem nao khong? Co phai tiem ngua them vacxin phong viem gan A va C khong? Va benh nay co di truyen sang the he sau khong?  

Toi va chong toi cung da tiem ngua vacxin phong viem gan B duoc 3 mui nhung khong nho lich de nhac lai mui cuoi cung, vay vo chong toi phai lam sao? (DANG THI MY LINH, 31 tuoi, sodachanh...@...)

- BS Tran Nguyen Ha: Ung thu gan thi chua xac dinh co lien quan den yeu to gia dinh. Ban cho qua lo ngai viec nay. Gia dinh ban va gia dinh tuong lai cua em gai ban nen di kham o bac si noi khoa tieu hoa de duoc huong dan, tu van ve phong ngua cac benh lien quan den gan.   

* Toi hien nay dang dieu tri viem gan B man tinh duoc 1 nam. Thoi gian dau toi dieu tri bang Interferon alfa chi so men gan co ha xuong nhung luong virus khong giam nhieu nen bac si da chuyen qua cho dung thuoc Baraclude 0,5mg. Sau khi uong thi ket qua da tien trien dang ke, luong virus da giam, chi GOP la 19 va GPT la 17 (ket qua vua xet nghiem cach day 1 thang). Xin hoi, neu ket qua binh thuong nhu vay toi co the ngung dieu tri duoc chua va toi co con kha nang lay cho nguoi khac khong? Xin chan thanh cam on. (Le Hong Thanh, 25 tuoi, lehthanh...@...)

- Ths. BS Le Thi Tuyet Phuong: Viec ngung dieu tri khong chi dua vao luong virus va men gan, ban can lam theo nhung xet nghiem mien dich khac moi danh gia duoc. Hien nay theo huong dan viec ngung dieu tri viem gan B la:

- Luc khoi dau dieu tri, HbeAg duong tinh ban phai dieu tri den khi HbeAg am tinh va co antiHbe, ly tuong nhat la HbsAg am tinh va co antiHbs duong tinh.

- Luc khoi dau dieu tri, HbeAg am tinh ban phai dieu tri den khi HbsAg am tinh va co antiHbs duong tinh.

Ban van co kha nang lay cho nguoi khac qua 3 duong nhu da noi o cac cau tren.

* Toi bi viem gan B da hon 10 nam, uong thuoc tay va cay cho de thoi gian dai nhung van khong het. Luc nay thay suc khoe khong tot, tay chan moi met, da vang. Mong bac si cho 1 loi khuyen va cach can dieu tri. (TRINH THI NGOC, 34 tuoi, ngoathat@....)

- Ths. BS Le Thi Tuyet Phuong: Ban da co nhung trieu chung bao dong nhu da vang, ban phai den kham va dieu tri ngay tai chuyen khoa gan mat.

* Cháu gái toi dang quen mọt bạn trai va biét bạn của mình bị viem gan sieu vi C. Xin hỏi, neu cháu toi (dã chích ngùa viem gan khoảng 10 nam) có quan hẹ nam nũ thi có sao khong? Có khả nang bị lay qua duòng tình dục khong? Néu hai cháu láy nhau, thì dúa con sau này có khả nang bị bẹnh viem gan sieu vi? Xin cảm on. (thanh van, 57t tuoi, pthanhvan1954@yahoo.com)

- TS.BS Pham Thi Le Hoa: Benh viem gan C co the lay qua duong tinh duc. Benh cung co the tri khoi trong mot thoi gian tri lieu nhat dinh. Viec dieu tri viem gan C nham muc dich cham dut hoat tinh cua sieu vi, ngan ngua lay lan cho cong dong va phong ngua cac bien chung xo gan, ung thu gan.

Muon phong ngua lay viem gan C cho vo hoac chong thi bien phap hieu qua nhat la dieu tri cho nguoi benh. Virut trong mau se tro nen am tinh rat nhanh sau vai thang dau va nguoi benh khong con kha nang truyen benh cho nguoi khac. Tuy nhien viec tri lieu du thoi han 12 thang hay 18 thang la can thiet de tranh tai phat.

* Nguoi co virut viem gan B co phai di xet nghiem chuyen sau dinh ky khong hay chi di xet nghiem men gan? (Nguyen Duc Trung, 28 tuoi, trungvtcpt84@... )

- Ths. BS Le Thi Tuyet Phuong: Nguoi co virus viem gan B ngoai xet nghiem men gan con can phai lam them cac xet nghiem khac de khao sat tinh trang nhiem sieu vi nhu the nao, xet nghiem phat hien som ung thu gan, sieu am dinh ky.

* Moi day toi co di kham va BS cho di xet nghiem viem gan sieu vi B. Ket qua la toi bi viem gan sieu vi B. Nhung khi toi thac mac voi BS rang tai sao toi van thay khoe manh binh thuong khong co chut gi la benh tat ca thi BS bao vi sieu vi B chung song hoa binh voi ban than con nguoi. Vay dieu nay dung hay sai? Hien tai toi phai lam gi? (Khanh, 32 tuoi, anhseden140@yahoo.com.vn)

- TS.BS Pham Thi Le Hoa: Nguoi bi nhiem sieu vi B thuong dien tien thanh 3 giai doan: Giai doan dau virut tang sinh manh nhung chua co ton thuong gan, nhieu nguoi goi la "virut chung song hoa binh voi nguoi nhiem". Tuy nhien thuc te van co ton thuong gan dien ra o muc do thap va co mot so it truong hop ung thu gan phat hien o giai doan nay. 

Giai doan ke tiep virut co hoat tinh thuong xay ra o nguoi tre co HBeAg duong tinh va men gan tang can phai duoc dieu tri, da so truong hop benh phat hien duoc da dien tien den giai doan nay nhung benh nhan thuong khong co trieu chung gi. Khi mien dich cua co the kiem soat duoc virut thi men gan on dinh va HBeAg am tinh va trang thai nay co the keo dai suot doi.

Ung thu gan co the xay ra o ca 3 giai doan nay voi ti le tang dan theo tuoi. Vi vay nguoi nhiem sieu vi B can duoc theo doi dinh ky voi xet nghiem de bao dam virut khong co hoat tinh, benh gan khong tien trien hay phat hien duoc som dien tien ung thu gan.  

* Hien toi dang bi viem gan B. Ket qua xet nghiem nhu sau: men gan so lieu: 7, AFP: 4, dinh luong virut 26.000 copy/ml. Xin hoi toi co phai dung thuoc dac tri gi khong? Neu co con thi co lay qua con khong? Che do an uong nhu the nao la tot nhat. Chan thanh cam on. (LUU PHAN KIM, 25 tuoi, ngocmai732001@... )

- Ths. BS Le Thi Tuyet Phuong: Theo ket qua xet nghiem cua ban men gan binh thuong, chi so AFP du doan som ung thu gan con trong gioi han cho phep. Tuy nhien luong virus trong mau cua ban cung kha cao. Ban can cung cap them 1 so xet nghiem khac nhu; HbeAg, antiHbe, chuc nang gan, sieu am gan... va 1 so yeu to dich te va gia dinh moi quyet dinh can phai dung thuoc dac tri khong.

Khi co con ban van co kha nang lay qua cho con. Bnen tham khao y kien cua bac si chuyen khoa gan mat de duoc tu van cu the hon, nham han che lay nhiem cho con.

* Xet nghiem mau bac si ket luan HBsAG duong tinh , nhung xet nghiem mau (3 thang 1 lan) thi men gan van binh thuong. Vay toi co can phai dieu tri khong? (Huynh Thi Thuy, 50 tuoi, hthithuy...@..)

- BS Tran Nguyen Ha: Bi HBsAG duong tinh thi ban can lam them mot so xet nghiem nua de xac dinh tinh trang nhiem sieu vi cua ban o muc do nao hay chi la nguoi lanh mang mam benh. Neu cac xet nghiem khac bo sung cung tot thi ban khong can phai dieu tri.

* Chao bac si Le Hoa. Toi bi gan nhiem mo tu nam 2007 (ket qua tu sieu am bung). Bac si noi toi chua can dung thuoc ma chi kieng ruou, bia va tap the duc, an buoi… Vua qua kham suc khoe dinh ky thi gan nhiem mo nhieu, ket qua thu men gan cac chi so AST va ALT deu vuot gioi han chi so binh thuong (AST: 39 so voi csbt: 9 - 35 U/L; ALT: 72 so voi csbt: 7 - 40U/L; GGT: 52 so voi csbt: 8 - 37 U/L), Bilirubin toan phan T: 1.33 so voi 0 - 1.1 mg/dL, Bilirubin gian tiep I : 0.8 so voi 0.2 - 0.7 mg/dL, Bilirubin truc tiep I: 0.53 so voi 0.1 - 0.4 mg/dL. Xet nghiem HBsAg: NEG;S/Co=0.14 (so voi csbt NEG: S/Co<1)); Anti-Bs: 102 (so voi csbt: <10 mUI/mL); Anti - HCV: NEG: S/Co = 0.17 (so voi csbt NEG: S/Co<1)). (Vu Duc Hoa, 48 tuoi, vuduchoa2007@... )

- TS.BS Pham Thi Le Hoa: Ban khong bi nhiem sieu vi B va C. Sieu am bung nghi ngo gan nhiem mo va co men gan tang nhe, dac biet la GGT. Ban khong cho biet chi so huyet ap, duong huyet, ket qua lipid trong mau, can nang, chieu cao va vong bung nen chua the ket luan chan doan hoi chung chuyen hoa - mot trong nhung nguyen nhan thuong gap cua gan nhiem mo.

Ngoai viec kieng bia, ruou ban nen chu y kiem soat can nang, thuc hien giam can neu du can, dung che do an it chat beo, khong lam dung chat bot va duong ke ca chat duong trong trai cay. Tap the duc deu dan de han che su dung khong het nang luong tu an uong. Ngoai ra ban cung can theo doi duong huyet va huyet ap thuong xuyen.

* Me toi 76 tuoi, cach day 2 thang mo viem ruot thua phat hien xo gan. Bac si chan doan xo gan child B-C, xet nghiem mau ket qua AST 136, ALT 70, Bili 53. Bac si cho uong cac loai thuoc Syliv, Silypine, Spisomide, promto, sau 1 thang xet nghiem mau ket qua AST 164, ALT 83, Bili 49, chan doan xo gan, lach to do 1, Albumin tang tu 22g/l den 29g/l.

Xin cac bac si cho biet vi sao sau 1 thang ma benh cua me toi lai nang them, nay bung da phinh to, chan phu, an ngu deu kem, lieu benh cua me toi co the chua khoi duoc hay khong? Nen giai quyet theo huong nao de co ket qua tot hon? (Nguyen Thi Thanh Thuy, 45 tuoi, thuynguyenjs@...)

- BS Tran Nguyen Ha: Theo nhu chi mo ta, benh xo gan cua bac da o giai doan kha nang. Xo gan la tinh trang cau truc cua la gan bi thay doi boi nhung soi xo chay ngang doc xen ke nhung te bao gan binh thuong. Neu duoc chua trong giai doan nay, gan co the binh phuc hoan toan. Tinh trang xo gan keo dai se khong con kha nang hoi phuc gay ra nhieu bien chung. Cach dieu tri xo gan duy nhat la ghep gan. Tuy nhien, cung co mot so thuoc va phuong phap dieu tri co the giup cho benh nhan xo gan song khoe manh hon, nang cao chat luong song.

* Khi da bi nhiem sieu vi B, nhung sau do xet nghiem lai thi am tinh. Nhu vay co can chich ngua khong ? Tai sao bi nhiem sieu vi B man tinh, nhung kiem tra cac chi so khac van binh thuong, nhu men gan chang han van con nam trong nguong, thi bac si tu van la khong can dieu tri ?(Tran Thanh Kiet, 42 tuoi, tranthanhkiet...@...)

- TS.BS Pham Thi Le Hoa: Sieu vi viem gan B co nhieu dau an huyet thanh. HBsAg duong tinh la dau an xac dinh tinh trang nhiem sieu vi B. HBeAg la dau an xac dinh hoat tinh cua virut. Sau khi co ket qua HBsAg duong tinh benh nhan thuong duoc yeu cau xet nghiem HBeAg de chung minh virut co hoat tinh va dieu tri. Nhieu truong hop HBsAg duong tinh nhung HBeAg am. Nguoi nhiem sieu vi B trong truong hop nay khong co ton thuong gan, khong co tang men gan va khong can dung thuoc dac tri. Trong truong hop nay viec chich ngua la khong hieu qua va khong co chi dinh.

* Benh viem gan co anh huong gi den suc khoe? (nguyen van thanh, 27 tuoi, nguyenvanthanh0117@... )

- Ths. BS Le Thi Tuyet Phuong: Tat ca cac benh gan co nguy co dan den suy chuc nang gan, xo gan, ung thu gan...

Neu muon tim hieu cac benh ly ve gan ban co the tham gia sinh hoat CLB viem gan khoa noi tieu hoa BV Nhan dan 115. CLB sinh hoat dinh ky vao 8g sang thu 7 tuan cuoi cung cua cac thang chan trong nam, tai hoi truong BV Nhan dan 115, hoan toan mien phi.

* Chao Ths BS Le Thi Tuyet Phuong. Toi phat hien bi viem gan B nam 2006 va da di dieu tri tai BV Nhiet doi. Sau khi dieu tri het toi duoc tiem phong ngay sau do. Xin hoi, toi con kha nang tai phat lai benh nua khong? Toi co nen di tiem phong nua khong? (nguyen manh hung, 26 tuoi, nguyenmanhhung121985@... )

- Ths. BS Le Thi Tuyet Phuong: Ban can phai xet nghiem anti Hbs moi danh gia da mien nhiem voi sieu vi B hay chua. Neu da co khang the bao ve ban se khong bi nhiem tro lai.

* Em can chuan bi gi truoc khi co con khi em dang bi viem gan B? Neu chong em da chich ngua roi thi kha nang lay nhiem tu em co cao khong?(Huynh Kim Ngoc, 28 tuoi, hngoc..@...)

- Ths. BS Le Thi Tuyet Phuong: Nguoi bi nhiem sieu vi B man tinh truoc khi quyet dinh co con can luu y:

- Neu nhiem sieu vi B o dang khong hoat dong thi van co thai binh thuong, luu y nhung bien phap khi sanh con de han che lay nhiem cho con.

- Neu nhiem sieu vi B o dang hoat dong can dieu tri dac tri co the xem xet chon lua thuoc dieu tri, trong truong hop khong chong chi dinh co the su dung thuoc chich (PEG-Interferon alpha 2a) de rut ngan thoi gian dieu tri.

- Neu chong ban da chich ngua va co du khang the bao ve (>10 UI/ml) thi nguy co lay nhiem rat thap.

* Mac benh vien gan sieu B thi bao nhieu lau thi chuyen qua xo gan? (nguyen minh phu, 20 tuoi, ngtanay@... )

- BS Tran Nguyen Ha: Khong phai ai bi viem gan B cung se chuyen sang xo gan neu co che do dinh duong, sinh hoat thich hop. Ban co the song chung voi con viem gan sieu vi nay ma khong chuyen qua xo gan hay ung thu gan (chi co 1 ti le nho benh viem gan man tinh ket hop voi nhieu yeu to nguy co khac moi dan den xo gan va ung thu gan).

* Bao lau sau khi ngung dieu tri benh viem gan C toi co the sinh em be? Qua trinh dieu tri nay co anh huong gi den suc khoe cua toi va em be sau nay? Che do an uong va sinh hoat cua toi nen nhu the nao de khong bi nhiem benh tro lai va tranh lay nhiem cho nguoi than xung quanh? Co nen uong them thuoc Nam hoac thuoc Bac? Toi nghe noi y hoc the gioi vua tim ra thuoc loai tru hoan toan duoc sieu vi C, co dung khong? Thuoc nay da dua vao dieu tri chua? Xin cam on. (Nguyen Minh Phuong, 32 tuoi, hongphuc...g@... )

- BS Nguyen Huu Chi: Hien nay, phac do chuan dieu tri viem gan sieu vi C la phoi hop thuoc chich va thuoc uong trong vong mot nam. Sau khi ngung thuoc khoang hon 6 thang la co the mang thai. Neu ket qua xet nghiem xac dinh ban da khoi benh thi con cua ban se khong co nguy co gi dang ke. Muon tranh lay nhiem cho chinh ban va nguoi than, tot nhat, nen han che tiep xuc voi vat ben nhon co dinh mau gay thuong tray xuoc da niem.

Chung toi khong co kinh nghiem trong viec su dung thuoc Nam va thuoc Bac trong dieu tri benh viem gan sieu vi B, C. Cac loai thuoc moi: Telaprevir, Boceprevir co the phoi hop voi thuoc chich va thuoc uong cho ket qua kha quan hon nhung rat tiec hien nay chua co mat tren thi truong.

* Toi bi viem gan sieu vi C, hien dang chuyen qua xo gan. Co the dieu tri benh nay duoc khong? Dieu tri o dau? Chi phi the nao? Xin cam on. (MINH, 57 tuoi, thaitoan147@... )

- Ths. BS Le Thi Tuyet Phuong: Cac phuong phap dieu tri xo gan hien nay nham muc dich:

+ Han che su phat trien nang them cua xo gan.

+ Han che cac bien chung cua xo gan.

Neu xo gan o giai doan som duoc ap dung cac phuong phap dieu tri tich cuc co the van co hieu qua tot.

Anh co the dieu tri o tat ca cac co so y te co chuyen khoa gan mat. Neu thuan tien, anh co the kham va dieu tri tai khoa Noi tieu hoa gan mat BV Nhan dan 115 TP.HCM.

* Nguoi bi viem gan C co phai tieu cau cang thap thi trinh trang xo gan cang nhieu hay khong? (Duong Thuy, 57 tuoi, thuongnd...@... )

- BS Nguyen Huu Chi: Doi voi nhung nguoi bi viem gan sieu vi C, co the bi bien chung xo gan va ung thu gan. Tieu cau giam co nhieu lien quan den xo gan can duoc theo doi de co dieu tri hop ly.

* Vua roi toi di xet nghiem mau tong quat o vien Pasteur TP.HCM, cac ket qua deu binh thuong, chi co ket qua HBsAg =2.87, duong tinh. Bac si chi bao trong co the co vi rut gay viem gan B, nhung chua chac da viem gan nen hen sau 1 thang nua xet nghiem lai. Cho toi hoi toi da bi viem gan B chua? Va ket qua HBsAg=2.87 la da nghiem trong chua? (Dang Anh Duc, 22 tuoi, hothotboyvn@...)

- TS.BS Pham Thi Le Hoa (pho chu nhiem bo mon Nhiem Dai hoc Y Duoc TP.HCM): Xet nghiem HBsAg duong tinh xac dinh co nhiem sieu vi B. Tuy nhien ket qua duong tinh nhu tren la thap, co nghia la do chinh xac cua xet nghiem khong cao. Vi vay bac si de nghi ban xet nghiem kiem tra lai sau 1 thang.

Cung co truong hop ban da nhiem sieu vi B va dang mat dan HBsAg nen xet nghiem duong tinh thap. Sau 1 thang ban nen lam kiem tra dong thoi HBsAg va antiHBs. Neu HBsAg tro nen am tinh han va antiHBs duong tinh  co nghia la ban da khoi benh hoan toan va co khang the bao ve, khong can phai chich ngua them.

* Toi bi xo gan do virut viem gan C, men gan thap (duoi 40mg/l) co phai luon la dieu tot? Tieu cau 66.000 co nguy hiem khong? Lam sao de nang tieu cau len? (Duong Thuy, 57 tuoi, thuongndbis@... )

- BS Tran Nguyen Ha: Ban khong noi ro bi xo gan o giai doan nao, do do chi mot xet nghiem ve men gan thi khong du de danh gia tinh trang la gan cua ban. Tieu cau thap nhu ban cho biet co the co nguy hiem, de bi nguy co chay mau. Ban nen den kham bac si de co huong xu tri thich hop.

* Toi bi moi met, sot nhe, da vang, mat vang. Xet nghiem khong co viem gan B, C (B toi da chich ngua, con C thi chua). Xet nghiem mau bilirubin tang cao TP 34,4, TT 12, GT 22,3pm/l. Huyet tuy do binh thuong, dien Di HB binh thuong. Toi vao benh vien, nguoi ta lam rat nhieu xet nghiem nua, nhung khong tim ra benh. Vao vien ho chi cho uong thuoc bo gan, sau do cho ra vien theo doi, thang sau tai kham. Giay ra vien ghi: giam 3 dong mau ngoai vi. Khong biet toi co bi viem gan A khong? Toi doc bao thay trieu chung viem gan A cung tuong tu? Hien nay, toi chi con hoi met, khong sot. (Pham Huu Bon, tm04hn@... )

- BS Tran Nguyen Ha: Co the ban vua mac benh viem gan sieu vi A nhung chua du de ket luan nen giay ra vien chi ghi cac roi loan ve mau. Tuy nhien, viec phong ngua viem gan sieu vi A nhu an chin uong soi la dieu luon luon can thiet doi voi moi nguoi.

Benh viem gan A se dan dan tu khoi, tuy nhien, cac roi loan ve mau can duoc khao sat them ve benh ly huyet hoc khac.

* Vi sao bi viem gan C man tinh? Neu da bi viem gan man tinh thi an uong va dieu tri nhu the nao? Mot nguoi bi phat hien viem gan C nhung bac si noi co thuoc chich mot nam se het? Dieu do dung hay sai? Trong truong hop nao? Xin cam on. (Huynh Thi Kim Hang, 38 tuoi, huynhkim...@... )

- BS Nguyen Huu Chi: Doi voi nhung truong hop bi viem gan sieu vi C keo dai tren 6 thang duoc xem la man tinh. Tat ca nhung truong hop nay can duoc theo doi de dieu tri, han che bien chung xo gan va ung thu gan. Phac do dieu tri hien nay la phoi hop thuoc chich (co loai chich 1 lan/tuan va loai 3 lan/tuan) + thuoc uong. Thoi gian dieu tri trung binh tu 6 thang toi 1 nam tuy theo type sieu vi. Thoi gian ngan hon 6 thang hoac keo dai tren 1 nam can co nhung chi dinh chuyen mon rieng. Nhin chung, ket qua uoc tinh vao khoang 50 - 60%.

* Em da chich ngua viem gan sieu vi B 10 nam, di xet nghiem lai de xem co chinh ngua nua khong thi bac si bao em bi nhiem sieu vi C. Vay la sao? Em di xet nghiem viem gan C thi ket qua la am tinh. (Phan Thi Tuyet Hang, 1976)

- BS Nguyen Huu Chi: Thuoc chung ngua viem gan sieu vi B chi co tac dung doi voi benh viem gan sieu vi B, khong co hieu qua trong viec chong lai benh viem gan sieu vi C. Vi vay, nhung nguoi da chich ngua viem gan sieu vi B van co kha nang mac benh viem gan sieu vi C. Xet nghiem tam soat viem gan sieu vi C bang Anti - HCV duong tinh (nghi ngo) nhung kiem tra lai bang xet nghiem sinh hoc phan tu HCVRNA co the am tinh (khang dinh khong mac benh).

* Vua roi em lam xet nghiem chuc nang gan, xet nghiem viem gan, sieu am bung, chup CT cat lop co can quang o BV Hoa Hao va phat hien bi viem gan sieu vi B, co khoi u khoang 50mm. Ket luan cua cac BS la u gan nghi HCC. Vay em co can phai mo khong? Neu mo thoi gian binh phuc bao lau? (Tuan Anh, 36 tuoi, tuananhdriver@... )

- BS Tran Nguyen Ha: Em can lam them mot so xet nghiem bo sung de xac dinh benh nhu:

+ Xet nghiem xem AFP co tang cao hay khong? AFP la mot loai protein phoi thai, xuat hien voi luong cao ngay sau khi sinh nhung sau do giam dan va bien mat sau mot tuan. AFP tang rat cao trong benh ung thu gan - tu 30-90%. Tuy nhien, cung co khoang tu 10-20% ung thu gan ma khong tang AFP. AFP cung tang trong cac benh ly viem gan cac ung thu co quan khac...

Mot dieu dang ghi nhan la AFP tang dac biet o benh nhan ung thu gan co HBsAg duong tinh hon la nhung benh nhan co HBsAg am tinh. Khi AFP van tang cao, va tang keo dai sau khi mo ung thu gan thi phai nghi den nguyen nhan con buou hay nhung truong hop tai phat.

+ Sieu am: la phuong phap ra tim ung thu gan o nhung nguoi co nguy co cao rat huu hieu vi no nhay hon AFP nhat la khi buou con nho. Sieu am co the phat hien buou con nho - duoi 1-2cm.

+ FNA: choc hut bang kim nho, day la ky thuat cho phep chan doan ve mat te bao hoc doi voi ung thu gan, co gia tri chan doan cao khi thuc hien duoi huong dan cua sieu am. Kha nang chan doan ung thu gan cua phuong phap nay co the dat den 99.5%, ngay ca khi buou con rat nho. Day la phuong phap chan doan de thuc hien, an toan va do chinh xac cao.

+ CT scan: giup xac dinh do xam lan cua buou doi voi cac cau truc lan can de can nhac co chi dinh mo hay khong. Co khi, bac si con cho chup cong huong tu MRI de bo sung.

+ Cac xet nghiem ve chuc nang gan giup danh gia kha nang can thiep phau thuat cung nhu tien luong benh.

Em da chup CT, can them nhung xet nghiem ke tren de xac chan. Neu da co chi dinh mo thi nen mo. Thoi gian phuc hoi trong khoang 1 thang.

* Cach phong tranh benh viem gan sieu vi B ,C ? 2/ Tam soat benh viem gan nhu the nao la dung? (Tran Anh Tuan, 44 tuoi, huyminh1@...)

- ThS.Bs Le Thi Tuyet Phuong:  VGSV B,C lay qua 03 duong: Mau, Tinh duc & me truyen cho con. Vi vay de phong ngua chung ta luu y cac van de sau:

1/ Khong tiem chich, su dung chung nhung vat dung co kha nang dinh mau voi nguoi khac

2/ Khong su dung ma tuy

3/ Quan he tinh duc an toan

4/ Tham kham thai va tuan theo chi dan cua BS khi mang thai dac biet o nhung ba me mang thai co nhiem virus B,C.

* Tam soat benh viem gan:

- Xet nghiem mau de tam soat nguoi bi nhiem.

Neu xet nghiem mau nghi ngo co nhiem sieu vi viem gan B,C nen den bac si chuyen khoa tieu hoa gan mat de duoc tu van cu the hon.

* Toi dung thuoc lamidac100 da 5 nam de tri gan B. Vay co anh huong gi den co con khong?(Dao nay toi thay it tinh trong quan he vo chong) (Pham Hong Trung, 33 tuoi, trungmai8...@...)

- TS.BS Pham Thi Le Hoa: Lamidac la biet duoc cua hoat chat Lamivudin da duoc su dung tren 20 nam nay de dieu tri nhieu loai benh do virut. Cho den nay thi thuoc duoc xem la loai tri lieu kha an toan va khong anh huong gi den hoat dong tinh duc va kha nang thu thai, cung nhu su phat trien cua thai nhi. Ban nen den gap bac si nam khoa de tham van ve van de cua ban ma khong can lo lang viec dieu tri.

* Chao Ths BS Le Thi Tuyet Phuong. Nam 2005 em nam vien dieu tri viem co tim thi co xet nghiem viem gan. Khi ra vien em duoc chan doan la viem co tim, viem gan HPV. Va khoang 1 nam truoc em xet nghiem kiem tra viem gan thi bac si noi em la bi nhiem viem gan sieu vi B ma o nguoi lanh mang benh. Em bi nhu vay thi co nguy hiem gi khong? Va co nguy co bi nhiem viem gan hay xo gan khong? Em cam on bac si. (Lam Thanh Hung, 23 tuoi tuoi, thanhhunglamvn@...)

- Ths BS Le Thi Tuyet Phuong: Nguoi mang virut viem gan B man co the o nhieu dang.

1. Nguoi mang virut khong hoat dong truong hop nay co the chi theo doi chua can dieu tri dac tri. Tuy nhien o mot thoi diem nao do co the tu dang khong hoat dong se chuyen sang dang hoat dong gay ton thuong cho gan. Vi vay tuy o dang khong hoat dong, nguoi mang virut viem gan B van phai duoc theo doi thuong xuyen.

2. Viem gan sieu vi B man hoat dong dang nay se co the gay ton thuong gan va co the phai chi dinh dieu tri dac tri de han che dan den bien chung xo gan, ung thu gan.

Trong truong hop cua ban co the ban nhiem sieu vi B o dang khong hoat dong can phai theo doi dinh ky moi 3 den 6 thang. Tuy nhien ban co tien can viem co tim neu phai dieu tri co su dung corticoid hoac nhung thuoc uc che mien dich khac. Ban phai den bac si chuyen khoa gan mat de duoc chi dinh dieu tri som hon han che tinh trang bung phat sieu vi.

* Toi dang bi viem gan sieu vi B. Toi co xet nghiem HBV DNA vao 3 thang truoc thi thay dinh luong >10^8. Hien nay toi dang uong Hamega va uong tra Diep Ha Chau. Vay xin hoi bac si toi dung thuoc nhu vay co hieu qua gi khong? Hien gio suc khoe cua toi dang rat tot. (Tran Long, 33 tuoi, fasthtkh@....)

- TS.BS Pham Thi Le Hoa: Ban bi nhiem sieu vi gan B voi mat do sieu vi trong mau rat cao. Ban can di kham de duoc bac si xac dinh giai doan dien tien cua benh va chi dinh dieu tri khi can thiet de co the kiem soat duoc virut va tranh bien chung xo gan va ung thu gan. Neu mat do sieu vi cao va co ton thuong gan ban se duoc yeu cau dieu tri. Neu chua co chi dinh dieu tri ban cung can duoc theo doi de xac dinh thoi diem dieu tri thich hop. Cac loai tra va thuoc ban dang dung co tac dung ho tro chu khong co hieu qua diet virut.

* Toi bi benh viem gan sieu vi B da 4 nam. Thang roi toi di tai kham dinh ky 3 thang/lan tai MEDIC cho ket qua HBeAg: 1480. SGOT: 49.6, SGPT: 55.7. Bac si bat dau cho uong thuoc dieu tri. Xin hoi benh tinh toi co nguy hiem khong? Da den luc dieu tri chua?(nguyen van son, 27 tuoi, style0812985@....)

- Ths. BS Le Thi Tuyet Phuong: Thong tin cua ban con thieu xet nghiem dinh luong virus trong mau moi co the xac dinh la can phai dieu tri hay chua.

* Nguoi nha toi bi nhiem sieu vi gan B da lau. Moi 6 thang co di lam xet nghiem men gan SGPT/SGOT, HBeAg, AFB va sieu am gan/bung. Cac tri so nay hien van nam trong gioi han binh thuong. Vay nguoi nha toi co can lam fibro scan de phat hien som xo gan/ung thu gan khong. Neu lam fibro scan, thi dinh ki bao lau lam mot lan, muc do chinh xac cua xet nghiem nay. Cay hay thuoc co nguon goc cay cho de co the co tac dung lam giam hay mat tinh trang viem gan sieu vi B hay khong. Nho bac si tu van mot vai loai thuoc ho tro giup giai doc gan, giam chan an, day hoi. Trieu chung ma nguoi bi viem gan thuong hay gap. Cam on su tu van cua cac bac si (Dave Nguyen, 30 tuoi, jeff.nguyen_sg@....)

- Ths. BS Le Thi Tuyet Phuong: Fibro scan co the duoc chi dinh de xem xet do dan hoi cua gan, gian tiep nhan dinh muc do xo gan, nhung khong the thay the cho sinh thiet gan.

Viec phat hien som xo gan, ung thu gan phai dua vao nhieu yeu to nhu; xet nghiem mau, danh gia chuc nang gan, AFP, sieu am gan, trong truong hop nghi ngo co the CT-scan, MRI gan.

Cay cho de rang cua co the su dung ho tro o nguoi viem gan sieu vi B nhung khong co hieu qua dieu tri dac tri.

Nguoi bi viem gan sieu vi B man da so khong co trieu chung hoac trieu chung rat mo ho nhu: met moi, chan an... den khi co trieu chung ro rang thuong da co nhung bien chung nang ne.

* Cho toi hoi tai sao khi phat benh viem gan sieu vi B ban toi co trieu chung dau bung du doi, sac to da va mat chuyen sang mau vang. Sau khi nhap vien thi da so la chuyen nuoc lien tuc. Loai nuoc su dung la loai gi? Chat gi la thanh phan chinh? Tai sao da mau vang? Tai sao lai dau bung? (paul uy, 24 tuoi, quocuy1510@...)

- BS Tran Nguyen Ha: Theo toi thi gia dinh cua nguoi benh nen thang than hoi truc tiep bac si dieu tri ve chan doan cung nhu viec dieu tri. Trieu chung ma ban ke giong trieu chung cua benh viem gan A nhung day chi la du doan.

* Lam sao phan biet viem gan B cap va man tinh? (Dao Quoc Hoang, 37 tuoi, hoang19752001@... )

- Ths. BS Le Thi Tuyet Phuong: Viec phan biet viem gan B cap va man phai dua vao sinh thiet gan. Chung ta cung co the dua vao thoi gian nhiem virus, neu nhiem virus keo dai tu 6 thang tro len thi la viem gan B man tinh.

* Cho toi hoi benh viem gan sieu vi A, B, C duoc phan loai tuy theo cap do benh nang nhe hay do 3 loai virus gay ra? Benh nao la nang nhat? Xin cam on. (Do Thanh Liem, 30 tuoi, liem...@... )

- BS Nguyen Huu Chi: Sieu vi gay benh viem gan A, B, C la 3 loai sieu vi khac nhau: hinh the, cau tao, benh canh lam sang... khong dua vao muc do theo mau tu A, B, C.

Benh viem gan sieu vi A lay nhiem qua duong tieu hoa do thuc an va nuoc uong bi hoai nhiem, co the gay ra nhung trieu chung cap tinh, khong de lai hau qua lau dai ve sau. Benh viem gan sieu vi B va C co the dien tien trong nhieu nam, co the dua den bien chung xo gan va ung thu gan. Muc do nang nhe tuy thuoc nhieu yeu to: thoi gian bi nhiem, tuoi tac, yeu to di truyen, chung toc, the benh...

* Xin hoi benh viem gan sieu vi B lay truyen qua nhung duong nao? Vo cua anh trai em bi nhiem viem gan sieu vi B, nhung anh trai em da tiem ngua viem gan sieu vi B, xin hoi anh trai em song chung co bi lay nhiem khong? Gia dinh em cung da tiem ngua viem gan sieu vi B nhung song chung voi chi dau bi nhiem viem gan sieu vi B thi co nguy co lay truyen khong? (Tran Huu Tai, 22 tuoi, thtai0812@... )

- TS. BS Pham Thi Le Hoa: Benh viem gan sieu vi B lay qua duong mau hay tiem chich. Song chung nha khong lay viem gan B do virut B khong lay qua tiep xuc truc tiep hay an uong. Tuy nhien gia dinh ban can chu y quan ly va dung rieng ban chai danh rang vi dung cu nay co the dinh mau chua virut B. Anh trai cua ban nen di chich ngua viem gan B vi benh co the lay qua duong tinh duc.

* Xin hoi benh viem gan sieu vi B lay truyen qua nhung duong nao? Vo cua anh trai em bi nhiem viem gan sieu vi B, nhung anh trai em da tiem ngua viem gan sieu vi B, xin hoi anh trai em song chung co bi lay nhiem khong? Gia dinh em cung da tiem ngua viem gan sieu vi B nhung song chung voi chi dau bi nhiem viem gan sieu vi B thi co nguy co lay truyen khong? (Tran Huu Tai, 22 tuoi, thtai0812@... )

- TS. BS Pham Thi Le Hoa: Benh viem gan sieu vi B lay qua duong mau hay tiem chich. Song chung nha khong lay viem gan B do virut B khong lay qua tiep xuc truc tiep hay an uong. Tuy nhien gia dinh ban can chu y quan ly va dung rieng ban chai danh rang vi dung cu nay co the dinh mau chua virut B. Anh trai cua ban nen di chich ngua viem gan B vi benh co the lay qua duong tinh duc.

Chuong trinh tu van da ket thuc, TTO cam on ban doc da dat cau hoi va theo doi

 TTO thuc hien  

 

* Em co tiem ngua viem gan sieu vi A cho 2 dua con (12 tuoi va 4 tuoi ), vay sau khi cac chau da tiem duoc 2 mui co duoc mien dich suot doi khong? Neu khong thi khi nao moi tiem lai.(Thu Nga, 36 tuoi, thungast2011...@...)