Xem bản tiếng việt đầy đủ tại đây : http://60s.com.vn/index/2057000/10042009.aspx

Ho so mat cua CIA: Gio phut dinh menh - Ky VII

>> Mat trinh cua tuong Weyand

Ky VII: Cau tra loi tu Tay Ninh

Ngay 2/4/1975, Tong thong Thieu mieu ta ke hoach cua minh voi Truong phan ban Dong A cua CIA Shackley va  trum CIA Sai Gon Polgar ve nhung no luc tu thu va on dinh tinh the cho VNCH, song no da bi "nhot vao ro" va bi tri hoan thuc hien boi cac chinh tri gia day do ky cua Nam Viet Nam.

Ban do cua CIA ve huong tan cong cua quan giai phong quanh Sai Gon, thang 4/1975

CIA khong ung ho dao chinh

Thieu lap bo tu lenh hanh quan luu dong nam trong Bo Tong tham muu cua tuong Cao Van Vien. Nhung cac tuong linh that tran o cao nguyen va Hue nhu Pham Van Phu, Lam Quang Thi, Ho Van Ky Thoai, Nguyen Van Khanh… lai bi phat giam long tai day de viet kiem diem.

Con cac chinh tri gia lai khan truong xuc tien thiet lap mot chinh phu Nam Viet Nam gom nhieu thanh phan co du suc nang va cung chung moi quan tam den viec dam phan voi Bac Viet ve chuyen ngung ban.

Hom sau,  Polgar bao cao ve tong hanh dinh CIA rang tuong khong quan Nguyen Cao Ky lien ket voi  Chu tich Thuong vien VNCH Tran Van Lam tap hop mot danh sach nhan su du kien cho chinh phu nhu vay.

Dung luc Thieu co the dan ap y dinh  nay (tuong Dang Van Quang va tuong Nguyen Khac Binh - Tu lenh canh sat quoc gia, tham chi cho Polgar biet ke hoach chi tiet dan ap cac phan tu doi lap), thi Dan bieu o Thuong vien VNCH lai nhat tri yeu cau phai co mot nha lanh dao moi  thay the Thieu. 

De cap bong gio ve chu de nay voi Dai su Martin, Polgar  cho rang Thieu thieu khon ngoan va  linh hoat de xu ly nhung thanh phan bat dong trong chinh phu VNCH. Hon nua, neu Tong thong Thieu tiep tuc tai vi, Bac Viet se di den mot chien thang quan su.  Giam doc CIA Colby to ra nong nay, chi thi Polgar khong duoc can du vao bat ky hoat dong nao nham lat do Thieu.

Luc nay, tuong Charles Timmes duoc CIA giao cho vai tro lien lac vien giua CIA va nhom tuong linh tre cua quan doi VNCH, ma ong Timmes da ket lam ban trong nhung ngay thang ong la truong phai doan co van My chien truong (nam 1962-1964, tuong Timmes  duoc chon lam nguoi dung dau phai doan co van My o VNCH).

Khi biet tuong khong quan Nguyen Cao Ky dang tim cach dao chinh Thieu, tuong Timmes cho Dai su Martin tren chiec Volkswagen cua ong toi gap tuong Ky tai nha (trong san bay Tan Son Nhat), va hai nguoi co lam cho tuong Ky tin rang ho se ung ho ong ta lam tong thong tuong lai neu ong biet kien nhan cho doi va dung chong lai Thieu. Nhung co nhieu dau hieu khac cho thay mot cuoc dao chinh co the no ra bat cu luc nao. Va Dai su Martin lan CIA khong ung ho tuong Ky lam dao chinh.

Sang 8/4, mot may bay A-37 cua vien phi cong VNCH dao ngu theo Bac Viet danh bom Dinh Doc lap. May man la bom chi lam sap van phong cua tuong Quang, co van an ninh cua Thieu. Truoc viec quan doi Bac Viet tiep tuc khai thac loi the cua ho tren chien truong, phan ung yeu ot cua VNCH cung nhu Phai bo My y nhu la "mot chu huou ngo ngac chon chan khi ngon den pha sang choi roi vao mat".

Cung ngay 8/4, bo phan CIA o Tay Ninh bao cao rang Bac Viet da quyet dinh mot chien dich tan cong than toc de giai phong mien Nam cho du chinh quyen Thieu sup do hay la duoc My tang vien. Tuc la se khong co viec dam phan cung chang co chuyen thanh lap mot chinh phu lien hiep, ma "quan doi Bac Viet se tan cong Sai Gon trong thoi gian thich hop".

Ngay dinh doat

Trong luc ay, Polgar nhan thay Phai bo My van giong nhu mot "con tau khong banh lai" mac du Dai su Martin da tro lai Sai Gon dieu hanh. Ngay 9/4, Polgar  than phien ve viec  qua lang phi thoi gian de tranh cai ve tinh hop le cua nhung tin xau do  ve tu cac nguon tin tinh bao cua minh, va luu y rang, gia dinh nhung nguoi Viet lam cho My va cong chuc chinh quyen VNCH un un mang theo do dac don u o cang Sai Gon, trong khi hai tau My  roi cang lai rong khong vi Toa Dai su My khong cho lenh chuyen cho. 

Dai su Martin mot mat van co gang lai Washington vao viec vien tro quan su va kinh te cho VNCH, mat khac, tim cach duy tri cam giac moi hoat dong  van binh thuong o Sai Gon du tren thuc te tinh hinh moi ngay mot toi te.

Cung trong bao cao nay, Polgar nhan dinh, quan doi Bac Viet se tan cong nham vao cac tinh ly gan Sai Gon de tao don quyet dinh danh chiem Sai Gon truoc thang sau.  Polgar cung luu y, trong vong hai tuan gan nhat, noi cac Thieu chang co hoat dong dieu hanh gi ca, tham chi, suot mot tuan lien, Dai su Martin khong trong thay mat Thieu. 

Dai su Martin dong y voi nhan dinh, ong Thieu dang ngoi o vi tri qua suc cua ong ta nhung khong the day ong ta di khi chua tim duoc mot "giai phap thay the song con". Polgar ket luan se khong co chuyen "tranh duoc mot cuoc do mau vo ich chi bang viec Thieu tu chuc va mot chinh phu lien hiep du tin cay de nghi thuc thi dieu khoan Hiep dinh Paris ve su dau hang trong trat tu" sau khi My rut di. 

Dung luc ay, mat lenh cua Giam doc CIA Colby duoc danh sang Sai Gon: Nhung nguoi Viet lam cho CIA deu phai roi khoi Nam Viet Nam ngay; neu thieu phuong tien tai cho, Colby se dieu them may bay thuong mai sang Sai Gon. Nhung chinh Polgar lai  van hoai nghi ve tinh khan cap cua menh lenh nay.

Tai bua tiec toi o van phong CIA Sai Gon, Chip Schofield nhan vien Phai bo My hoi Polgar rang "trong hoan canh nao thi yeu cau di tan Phai bo My?".  Luc do (ngay 9/4)  quan doi Bac Viet bat dau tan cong Xuan Loc (nay thuoc tinh Dong Nai). Polgar  thua nhan viec mat Bien Hoa va con duong cao toc duy nhat tu Sai Gon xuong Vung Tau da bi chan. Ke hoach di tan trong mot ket cuc nhu the la phi thuc te.

Ong ta con lo ngai, bat cu mot thong bao nao ve cuoc di tan tong the dua ra luc nay deu se gay hoang loan cho Phai bo My. Vi the, trong moi  truong hop Polgar phai ngan can mot chinh phu lien hiep du chi de che day mot cach mong manh ket cuc phai dau hang sap ap den voi Nam Viet Nam, co vay moi ngan ngua duoc nhung rac roi xay den cho cuoc di tan khan cap cua nguoi My.

Quan diem nay trai nguoc voi bao cao cua Polgar ngay 9/4 gui cho tong hanh dinh du bao ve mot cuoc tan cong mang tinh quyet dinh cua quan doi Bac Viet. Sau do, Polgar nhanh chong duoc chi dinh bat dau voi vai tro trong yeu chinh thuc trong no luc dam phan de co mot giai phap  cho phep nguoi My va quan doi VNCH triet thoai  trong trat tu, va co le  chi can duy tri mot bo phan nho cua Phai bo My.

Mot ly do gay tam ly bi quan ve su thanh cong cua ke hoach di tan la ap luc cua quan doi. Pho van phong CIA Sai Gon  LaGueux -nguoi chung kien tu tren may bay canh thao chay the tham khoi Cao nguyen va Da Nang cua quan doi VNCH- thuc su hoang so cho cuoc di tan khan cap cua nguoi My neu dien ra trong mot tinh trang hon loan nhu vay.

Polgar dong y voi su nhin nhan nay cua LaGueux rang cuoc di tan khoi Sai Gon trong trat tu cua tat ca nguoi My va, moi thoa hiep, dan xep cua Nam Viet Nam khong chac thanh cong trong hoan canh dang hon loan tuong tu nhu vay. Boi the Polgar uy quyen cho LaGueux chuan bi  mot kich ban di tan trong truong hop xau nhat gui ve  Washington. 

Ngay 31/3/1975, Bo Chinh tri T.U Dang quyet dinh: Thuc hien Tong tien cong va noi day, ket thuc thang loi chien tranh giai phong trong thoi gian ngan nhat. Tot hon ca la bat dau va ket thuc trong thang 4, khong de cham. Voi phuong cham "than toc, tao bao, bat ngo, chac thang".  Tu thoi khac nay, so phan cua che do Sai Gon da duoc dinh doat.

Ngay 8/4/1975, tai So Chi huy Mien, ong Le Duc Tho cong bo quyet dinh ngay 6/4 cua Bo Chinh tri thanh lap Bo chi huy chien dich Sai Gon - Gia Dinh. Dai tuong Van Tien Dung la Tu lenh; ong Pham Hung (Bi thu T.U Cuc mien Nam) la Chinh uy.

Cac ong Tran Van Tra, Le Duc Anh, Le Trong Tan, Dinh Duc Thien la  Pho Tu lenh; ong Le Quang Hoa la  Pho Chinh uy kiem Chu nhiem Chinh tri; ong Le Ngoc Hien la quyen Tham muu truong.

Ong Le Duc Tho tham gia T.U Cuc va Dang uy mat tran. T.U Cuc phan cong ong Nguyen Van Linh, Pho Bi thu T.U Cuc, dac trach phong trao noi day cua quan chung, nhat la o Sai Gon; ong Vo Van Kiet, Uy vien Thuong vu T.U Cuc, chi dao viec tiep quan thanh pho.

(Nguon: Tong Hanh dinh trong mua xuan dai thang cua
Dai tuong Vo Nguyen Giap)

--------------

Con nua

To Nam
Luoc dich