Xem bản tiếng việt đầy đủ tại đây : http://60s.com.vn/index/1983870/02032009.aspx

Phong phu cac mon an tu dau
Net doc dao cua dau la co the nau, luoc, rang vang, tham chi con duoc xay nhuyen lam bot. Tuy deu la nhung mon an duoc che bien tu dau nhung moi mon co mot huong vi rieng, rat dac trung, mang dam hinh anh tung vung, mien…
Dau duoc biet den nhu mot loai thuc pham phong phu va bo duong, moi loai mot cach thuong thuc khac nhau. Ai muon xoi mieng xoi cho em bung hay hup ngum che cho mat co, thuong thuc mieng banh nuong gion rum, co du ngot bui voi tach tra sen thom khoi thi da co dau xanh, dau trang, dau do, dau den, dau van, dau ngu, dau phong, dau quyen. Ai muon nau mon man, mon chay, mon Tay, mon Tau thi cu viec vao cho, den sap ban rau cu la co ngay dau Hoa Lan, dau co ve, dau dua, dau bap. Do la chua ke den cai tai thien bien van hoa cua cac chuyen gia am thuc Viet Nam co the su dung tat ca cac loai dau de che bien hang tram mon an doc dao khac.

Mot mon an nhieu ten goi

Dieu thu vi la co nhieu mon an Viet Nam moi mien mot ten goi khac nhau. Cung la dan ban xu nhung chi di loanh quanh trong nuoc thoi thi doi khi goi thuc an con thay lung tung huong chi khach du lich nuoc ngoai.

Mot mon an dan da duoc lam tu loai dau rat pho bien - dau nanh, truoc day chi thay xuat hien tren mam com gia dinh nhung nay thi duoc khoac len nhieu ten goi sang trong, hoa my nhu dau hu Tu Xuyen, dau hu nhoi nam, sup dau hu nam tuyet… trong cac buoi tiec tung tai nhung nha hang lon nho. Nguoi mien Bac goi dau hu la dau phu. Con cach goi dau hu cua nguoi mien Nam lai de nham lan voi chen tau hu nong hoi chan nuoc duong vang nau sen voi may lat gung thom lung de giai cam buoi trua he hay chem them bua lo xe chieu cho khoi buon mieng.



Ra xu Hue, vao hang dau cho Dong Ba ma hoi mua bia dau phu bao dam se duoc tra loi la “khong co”, boi nguoi Hue goi dau phu la dau khuon. Thoi thi goi kieu gi cung la mon ngon cua ca 3 mien. Dau hu non (hoac cung) de nau canh bong he voi thit nac lam mon an thanh nhiet cho tre con, nguoi gia trong mua nang nong hoac khuon dau hu chien gion cham mam tom kem canh rau tia to lam moi cung ly cung duoc ma bat chen com trang nong hoi lai cang dam da “mon ruot que ta”. Mieng dau hu ngon thi lam khuon chao thom lung.


Bua com chay thanh bach chi can trai dua leo cham mieng chao chua giam ot, can vao mot mieng ngap rang. Mot thu vi ngon dam bac, thanh nha.

Mon an ngot duoc che bien tu dau cung kha pho bien voi thuc khach moi gioi. Tieu bieu chi mot loai dau xanh, qua tay cac dau bep se duoc bien thanh nhung mon an truyen thong rat thu vi, nhat la mon che. Tu dau xanh, nguoi mien Bac thuong nau mon che kho hay che lam vao cac dip le tet de dang cung ong ba, to tien. Qua trinh khuay che tren bep lua riu riu la ca mot nghe thuat, khuay cho dau voi duong nhuyen nhu sanh dac tu nhien ma khong can su dung may xay sinh to. Che khong muc vao chen ma duoc em vao nhung chiec dia nho nho xinh xinh, rac len may hat me rang vang uom noi bat tren nen dau xanh min mang tao nen mot cam giac hai hoa sac mau. Che kho nau ky khong can cho vao tu lanh de ca tuan van khong hu. Co le do cung la mot ly do mon che dau xanh con duoc goi la che kho. Vao mien Trung, cung dau xanh, duong cat, cung cung mot cach nau, chi khac la che duoc muc vao chen vi loang hon che kho, ay vay ma nguoi mien Trung lai goi la che dau xanh danh.

Mot loai che cung tu dau xanh ma nguoi Nam Bo thuong an la che tao xon. Chi can hap dau xanh cho chin deu, khuay bot nang voi duong cat trang nho lua cho nuoc bot sanh lai trong veo roi trut dau chin vao tron deu, them chut dau buoi la co duoc mon che huong vi thanh tao, diem vang loang thoang, moi an bang mat da thay long mat ruoi. Co le tu nhung hat dau xanh vang anh ay ma nguoi nui Ngu song Huong lien tuong den mua hoa cau thon Vy nen goi che tao xon la che bong cau. Con nguoi xu Ha thanh thi goi hoi khac mot chut la che hoa cau. Ky thuat khuay che hoa cau cua nguoi xu nay rat kheo, khach vua thuong thuc lan huong diu ngot vua ngam nga ca ke ma bot che van khong vua. Rac them mot it dau xanh hap chin len la che hoa cau duoc mang them mot cai ten ngot ngao nua la che duong. Che duong dung chung voi xoi vo la mon an truyen thong rat thi vi voi moi gioi moi mien va cung la noi nho ray rut huong vi que nha cua khach tha huong.

Mon an choi ma loi bai thuoc Mua he nong nuc, nguoi lon cam thay co the buc ruc kho ngu, tre em ue oai bieng chi can nau nam dau xanh voi duong phen, ngam vai la pho tai (rong bien) cat nhuyen nau chung. Dem nam tran tro vi tieu tien nong gat khong thong, nau nam dau xanh de nguyen vo cho nhuyen nhu, nem chut muoi, toi truoc khi di ngu hup luon mot chen am am tu nhien thay de chiu ngay.

Bua com thuong ngay cu sang rau luoc, chieu luoc rau se kho hap dan khau vi cua cac thanh vien trong gia dinh, cac ba noi tro lai them mon goi dau co ve vua ngon, bo, re, lai nhieu vitamin va chat khoang. Chi can nua ky dau co ve luoc gion, che doc tron giam, duong, dau me, them vai trai ca chua chin, vai qua trung ga luoc la mam com co them dia goi chua, ngot, gion, mau sac xanh do trang vang xen ke that tinh te hai hoa. Mon an vua la mieng, dep mat vua giup nhung nguoi kieng cu dau mo yen tam “pha moi”.

Voi thoi quen an rau ghem cua nguoi Viet, nhat la gia song, khong nhung dung hoa khau vi mon ma con la vi thuoc hay, duoc cac benh tieu hoa thong thuong nhu bi day bung, thong tieu… Ai cung co the lam duoc gia dau de an lai khong mat nhieu thoi gian. Chi can ngam dau xanh voi nuoc voi loang tu 3 den 4 gio, sau do xa sach roi cho vao thung co lo thoat nuoc, dung la chuoi hoac vai tho day lai roi vay nuoc moi ngay, tu 4 den 5 ngay gia se nay mam.

Hay nhu mon bot ngu coc, buoi sang chi can dung them ly sua nong khuay voi bot ngu coc vua nhe bung lai day du sinh to.

Cai doc dao cua dau la co the nau, luoc, rang vang, tham chi con duoc xay nhuyen lam bot. Tuy deu la nhung mon an duoc che bien tu dau nhung moi mon co mot huong vi rieng, rat dac trung, mang dam hinh anh rieng tung vung, mien. Mon ngon tu dau khong nhung lam cho kho tang am thuc Viet cang them da dang, phong phu ma doi luc con khien ke xa que lam luc phai nang long, nho ve hat dau cua mot mien que xua…