Xem bản tiếng việt đầy đủ tại đây : http://60s.com.vn/index/1665896/13092008.aspx

Bao luc hoc duong - Bai 1: Chuyen nho ma khong nho

Tuoi tho von di la thoi gian day ap nhung dieu ky dieu va su vui ve nhung thuc te doi voi khong it hoc sinh lai hoan toan khac. Nhieu em la nan nhan cua nan bao luc hoc duong (school bullying) - mot hien tuong kha pho bien ton tai tu lau va ngay cang phat trien tren the gioi.  

Hien tuong pho bien

Bao luc hoc duong khien nhieu hoc sinh roi vao trang thai suy nhuoc

Cac hanh dong nhu danh, da, day, dam, giat toc, bung mui… hay nhung loi noi mang tinh de doa, mang nhiec, treu choc… la nhung hinh thuc khac nhau cua cung mot hien tuong ma khong it hoc sinh tren khap the gioi phai chiu dung trong thoi gian cap sach toi truong - nan bao luc hoc duong.

Nhung nghien cuu gan day o My cho thay cu 7 phut lai co mot tre em bi bat nat. Cu 4 tre lai co mot tre thua nhan da bi bat nat. Va cu 5 tre, co mot tre thua nhan da tung bat nat nhung tre khac.

Mot cuoc tham do thuc hien o tre co do tuoi 12-17 cho ket qua cac em deu thua nhan bao luc dang gia tang o truong hoc cua minh.

Moi thang, co 282.000 hoc sinh o cac truong trung hoc co so My bi tan cong. Con theo cac nghien cuu thuc hien o chau Au, bao luc hoc duong xay ra thuong xuyen o truong tieu hoc, lien quan toi khoang 15% so hoc sinh.

O trung hoc co so, ty le hoc sinh bi bat nat la tu 3% - 10%, voi muc do cao dot bien o do tuoi 13 - 14, khi cac em hoc sinh bat dau tuoi day thi. Den cap trung hoc pho thong, nan bao luc hoc duong bat dau co xu huong giam di.

O Anh, nhung nghien cuu moi nhat duoc thuc hien tu nam 2005 cho thay hon 60% hoc sinh London tin rang bao luc dien ra nghiem trong trong lop cac em. Co toi 2/3 hoc sinh thua nhan da quay roi ban hoc cua minh. Nan bao luc hoc duong nghiem trong toi muc so hoc sinh bi cac truong duoi hoc da tang 14% nam 2005.

Nhung nam gan day, voi su phat trien cua cong nghe vien thong, nan “khung bo” qua dien thoai di dong va Internet cung gia tang. Tai Anh, co toi 1/5 so hoc sinh cho biet thuong xuyen phai nhan thu dien tu hoac cac tin nhan ac y qua dien thoai di dong. Tai My, nghien cuu cua Hoi dong phong chong toi pham quoc gia (NCPC) khang dinh 43% hoc sinh ca nam lan nu thuoc do tuoi tu 13-17 tuoi tung bi doa nat hoac che gieu tren Internet.

Thu pham va nan nhan tiem nang

Dua tren nhung nghien cuu thuc hien o Na Uy, nha tam ly hoc Dan Olweus cho rang thu pham cua cac vu bao luc hoc duong thuong co nhu cau rat lon duoc the hien minh la nguoi co kha nang thong tri, la “dan anh” trong mat nhung dua tre khac.

Thuong thi thu pham co ngoai hinh khoe hon nhung dua tre khac nhung lai co ket qua hoc tap tuong doi thap. Nhung tre nay thuong xuat than tu nhung gia dinh it co dieu kien vat chat hoac cac gia dinh bat on, nhieu bao luc va doc doan. O do, nhung nguoi cha, nguoi me thieu tinh yeu thuong va luon su dung bao luc da tac dong manh den suy nghi va hanh dong cua con tre.

Theo Dan Olweus, doi khi bao luc do mot nhom hoc sinh gay ra. Thuong thi nhom nay do mot hoac mot vai “thu linh” dung dau. Ngoai nhung thu linh nay, cac hoc sinh khac thuong bi loi keo, chi hanh dong theo tam ly dam dong.

Trong khi do, nan nhan cua bao luc hoc duong thuong la mot hoc sinh khuyet tat hoac co su khac biet ve hinh the (sac toc, mau da, can nang) hoac nhung khac biet ve xa hoi (giau co, ngheo kho, cha me lam mot nghe nghiep nao do dac biet).

Cac em hoc sinh co xu huong song khep minh, it ban be cang de tro thanh nan nhan cua nan bao luc hoc duong. Theo mot nghien cuu cua Adrienne Katz va cac dong nghiep duoc thuc hien o Anh cong bo nam 2001, co den 25% hoc sinh xuat than tu cac dan toc thieu so la nan nhan cua nan bao luc hoc duong, so voi muc trung binh la 12% - 13%.

Co phai “tro choi con tre”?

Nhung su viec nho nhat nhu bi an cap giay trong phong thay do tap the duc, cap xach bi bien thanh qua bong da cua lu ban… doi khi chi duoc nguoi lon va cac thay co giao coi la tro choi cua con tre, khong de y dung muc.

Tuy nhien, khi lap di lap lai voi cung mot nan nhan, nhung hanh dong tuong nhu nho nhat do lai co the tao ra nhung hau qua nguy hiem. Hau qua dau tien la nhung tre bi bat nat thuong so toi truong.

Tai Anh, moi ngay co khoang 20.000 hoc sinh bi doa nat, so den noi khong dam toi truong. Tai My, Hiep hoi Y te My uoc tinh co 160.00 tre tu choi den truong moi ngay vi so bi bat nat. Nhung thong ke khac o My cho thay do lo so bi bat nat, co toi 8% hoc sinh nghi hoc it nhat mot ngay/thang; 43% hoc sinh khang dinh so bi bat nat khi o trong phong thay do cua truong hoc.

 Ve lau dai, hau qua cua nan bao luc hoc duong co the nghiem trong hon. Nhung tre la nan nhan cua nan bao luc hoc duong thuong de mac cac chung nhu suy nhuoc, lo au, su tu tin va suc khoe tinh than suy yeu. Nhieu nan nhan nghi toi viec tu tu nhu mot giai phap de thoat khoi nan bao luc hoc duong.

Mot nghien cuu do nha nghien cuu Mottot Florence thuc hien o chau Au, dang tren tap chi Sciences Humaines cua Phap (so thang 2/2008) khang dinh co den 61% nan nhan cua bao luc hoc duong co y dinh tu tu. Con theo so lieu cua toa kham nghiem y ly bang Victoria (My) nam 2007, co toi 40% nan nhan cac vu tu tu tung la doi tuong cua nan bao luc hoc duong.

Doi voi mot so em, nhung di chung cua mot thoi tho au bi bat nat con keo dai cho toi khi truong thanh. Tham chi, do noi am anh cua nan bao luc hoc duong, mot so nan nhan sau nay da tro thanh thu pham cua chinh cac hanh dong bao luc tai truong hoc.

Theo mot nghien cuu cua tien si Catherine Blaya thuoc Dai hoc Bordeaux 2 (Phap), khoang 20% - 46% nan nhan cua cac vu bao luc hoc duong da tai dien chinh nhung hanh dong bao luc ma cac em tung phai chiu dung nham vao cac nan nhan khac.

Ha Vy (tong hop)
(SGGP 12G)

Bai 2: Khong de chuyen con tre huy hoai tuong lai